Teknoloji Sözlüğü

Spaced Repetition

Bilgilerin unutulmasını engellemek için belirli zaman aralıklarıyla tekrar edilmesini sağlayan bir öğrenme yöntemidir.

Context Engine

Yapay zekânın daha isabetli sonuçlar üretmesi için gerekli olan geçmiş verileri ve güncel bilgileri bir araya getiren sistemdir.

Object Storage System

Verileri dosya klasörleri yerine benzersiz kimliklerle saklayan, büyük ölçekli depolama yöntemidir.

Backend

Bir uygulamanın kullanıcı tarafından görülmeyen, verilerin işlendiği ve sunucuda çalışan arka plan kısmıdır.

Cloud Development Environments

CDE

Yazılım geliştirmek için gereken tüm araçların yerel bilgisayar yerine internet üzerindeki sunucularda barındırılmasıdır.

AOSP

Android Open Source Project

Akıllı telefonlarda kullanılan Android işletim sisteminin herkesin erişimine ve geliştirilmesine açık olan temel sürümüdür.

Localhost

Bir yazılımın internete çıkmadan sadece o an kullanılan bilgisayar üzerinde çalışması durumudur.

Monitoring Tool

Sistemlerin düzgün çalışıp çalışmadığını sürekli izleyen ve hata durumunda uyarı veren yazılımlardır.

Launcher

Bilgisayar veya mobil cihazlarda uygulamaları hızla bulup başlatmanızı sağlayan bir arayüz aracıdır.

Coding Assistants

Yazılım geliştirme sürecinde kod yazımını hızlandıran, hata ayıklayan ve öneriler sunan yapay zekâ tabanlı yardımcılardır.

Decompiler

Makine kodunu tekrar okunabilir bir yazılım diline dönüştüren bir çeviri aracıdır.

E-ink

Electronic Ink

Kağıt benzeri bir görüntü sunan ve sadece sayfa değiştiğinde enerji tüketen ekran teknolojisidir.

Code Review Tool

Yazılımcıların yazdığı kodları hatalara veya iyileştirmelere karşı otomatik olarak inceleyen denetim aracı.

Experts Streamed from Disk

Devasa yapay zekâ modellerinin parçalarının, belleğe sığmadığında diskten anlık olarak yüklenmesi yöntemidir.

Endpoint Detection and Response

Endpoint Detection and Response

Bilgisayarları ve sunucuları siber saldırılara karşı koruyan, şüpheli hareketleri izleyen bir güvenlik sistemidir.

Offensive Security Skills

Sistemlerin açıklarını bulmak için saldırgan gibi düşünerek güvenlik testleri yapma yeteneğidir.

Zero-shot

Yapay zekânın hiç örnek görmediği bir görevi, sadece açıklama ile yerine getirebilme yeteneğidir.

Worktree

Aynı proje klasörünü değiştirmeden, projenin farklı sürümleri üzerinde aynı anda çalışmanızı sağlayan bir yapıdır.

Sideloading

Uygulamaları resmi uygulama mağazaları dışında, doğrudan dosyalar aracılığıyla cihazınıza yükleme yöntemidir.

Texture Painting

Üç boyutlu modellerin yüzeyini dijital fırçalarla boyayarak onlara renk, doku ve detay kazandırma sürecidir.

DEX

Decentralized Exchange

Aracı bir kurum veya banka olmadan, kullanıcıların dijital varlıklarını doğrudan birbirleriyle takas edebildiği platformlardır.

Newsgroup

İnternetin ilk dönemlerinde popüler olan, belirli konular etrafında mesajlaşma ve tartışma platformudur.

PVR

Personal Video Recorder

Televizyon yayınlarını dijital ortama kaydedip daha sonra izlemenizi sağlayan teknoloji.

Pluggable Transports

İnternet trafiğini gizleyerek sansür ve engelleri aşmaya yarayan bağlantı yöntemleridir.

Research Agents

İnternette sizin yerinize derinlemesine araştırma yapıp bilgileri özetleyen yapay zekâ yazılımlarıdır.

Sideloader

Uygulamaları resmi uygulama mağazaları dışında, doğrudan dosya üzerinden cihazınıza yükleme işlemini yapan araç veya yöntemdir.

DEXs

Decentralized Exchanges

Aracı bir kurum veya banka olmadan, kullanıcıların dijital varlıklarını doğrudan birbirleriyle takas ettiği merkeziyetsiz platformlardır.

Network Stack

Bir bilgisayarın internete bağlanması ve veri alışverişi yapması için gereken yazılım katmanlarının bütünüdür.

Physically Based Rendering

Physically Based Rendering

Üç boyutlu nesnelerin gerçek dünyadaki ışık ve malzeme özelliklerini taklit ederek çizilmesini sağlayan bir yöntemdir.

Native

Bir yazılımın, çalıştığı cihazın işletim sistemi için özel olarak üretilmiş ve en yüksek performansı verecek şekilde tasarlanmış olmasıdır.

Autonomous Hedge Fund

İnsan müdahalesi olmaksızın piyasa verilerini analiz edip yatırım kararlarını kendi başına alan yapay zekâ destekli fon yönetimi.

Differential Equations

Değişkenlerin birbirine göre değişim oranlarını hesaplayan, fizik ve mühendislikte kullanılan temel matematiksel denklemler.

Context Window Optimization

Yapay zekânın sınırlı hafıza alanını en verimli şekilde kullanarak daha uzun ve tutarlı sonuçlar üretmesini sağlayan teknik düzenlemeler.

Stealth Headless Browser

İnternet sitelerindeki güvenlik duvarlarını aşarak, robot olduğunun anlaşılmasını engelleyen görünmez tarayıcı.

Headless Browser

Görsel ekranı olmayan, tamamen kodlar üzerinden internet sayfalarını yükleyip veri işleyen tarayıcı.

Telemetry

Bir yazılımın kullanımı ve hataları hakkında sistemden otomatik olarak toplanan teknik veriler.

Open Weight

İç yapısı ve parametreleri geliştiricilerin kendi cihazlarında çalıştırabilmesi için halka açılmış yapay zekâ modelleri.

Frontier AI

Mevcut teknolojik sınırları zorlayan, en gelişmiş ve en yüksek yetenekli yapay zekâ sistemleri.

Copywriting

İnsanları belirli bir eyleme geçmeye veya bir ürün almaya ikna etmek amacıyla hazırlanan ikna edici metin yazarlığıdır.

Hooks

Yazılımın çalışma sürecinde belirli anlarda devreye girip özel işlemler yapmanıza olanak tanıyan bağlantı noktalarıdır.

Remote Code Execution

RCE

Yetkisiz bir kişinin, internet üzerinden başka bir bilgisayarda kendi komutlarını çalıştırabilmesi durumudur.

Instances

Bir yazılımın veya sistemin aynı anda çalışan her bir bağımsız kopyasıdır.

Syntax

Bir programlama dilinde kodun hatasız çalışması için uyulması gereken yazım kurallarıdır.

PoC

Proof of Concept

Bir fikrin pratikte çalışıp çalışmadığını kanıtlamak için yapılan küçük çaplı ön denemedir.

VLM

Vision Language Model

Hem metinleri hem de görselleri aynı anda anlayıp bunlar üzerine yorum yapabilen yapay zekâ modelidir.

Post-training

Temel eğitimi bitmiş bir modelin, belirli görevlerde daha iyi performans göstermesi için yapılan iyileştirme sürecidir.

HDR

High Dynamic Range

Görüntüdeki en parlak ve en karanlık alanlar arasındaki farkı artırarak daha gerçekçi renkler sunan teknolojidir.

HLSL

High-Level Shader Language

Oyunlarda ışıklandırma ve gölge gibi görsel efektleri hesaplamak için kullanılan bir programlama dilidir.

Mermaid

Kod yazarak hızlıca akış şemaları ve grafikler oluşturmanızı sağlayan bir araçtır.

Top-level Domain

TLD

İnternet adreslerinin en sonunda bulunan ve sitenin türünü veya ülkesini belirten uzantıdır.

Electric Propulsion Systems

Araçları hareket ettirmek için yakıt yerine elektrik enerjisini kullanan motor düzenekleridir.

Inference Server

Yapay zekâ modellerinin gelen sorulara cevap üretmesi için çalıştırıldığı özel sunucu sistemidir.

Source Control

Yazılım projelerindeki tüm kod değişikliklerini kaydeden ve geçmişe dönmeyi sağlayan bir takip sistemidir.

Microservices

Büyük yazılımları, her biri bağımsız çalışan küçük parçalara ayırma mimarisidir.

Data Processing

Ham verinin toplanıp anlamlı ve kullanılabilir bilgilere dönüştürülmesi sürecidir.

Ad Tech

Advertising Technology

İnternet reklamlarının hedef kitleye ulaştırılması ve yönetilmesi için kullanılan dijital araçlar bütünüdür.

GGUF

GPT-Generated Unified Format

Büyük yapay zekâ modellerinin kişisel bilgisayarlarda verimli çalışması için tasarlanmış bir dosya formatıdır.

Recursive Reproduction Number

Bir yapay zekâ sisteminin kendi kendini geliştirme ve çoğaltma sürecindeki büyüme hızıdır.

Looped Transformer

Aynı işlem katmanlarını defalarca kullanarak bellek kullanımını azaltan bir yapay zekâ mimarisidir.

Mixture of Experts

MoE

Karmaşık görevleri, her biri farklı konuda uzmanlaşmış alt bölümlere paylaştırarak çözen bir sistemdir.

Ad Blocker

İnternet sayfalarındaki reklam içeriklerini yüklenmeden durduran yazılım aracıdır.

NSA

National Security Agency

İnternet ve iletişim ağlarını izleyerek ulusal güvenlik için istihbarat toplayan Amerikan devlet kurumu.

WeMod

Bilgisayar oyunlarında hile yapmayı veya oyun ayarlarını değiştirmeyi kolaylaştıran bir yazılım platformu.

LLM Inference

Eğitilmiş bir yapay zekâ modelinin kendisine verilen bir soruya yanıt üretme süreci.

Java Style Guides

Java dilinde yazılan kodların düzenli ve okunabilir olması için kullanılan standartlar ve kurallar bütünü.

Disclosure

Bir yazılımdaki güvenlik açığının veya gizli bilginin ilgili taraflara açıklanması süreci.

Google Java Style Guide

Google tarafından belirlenen, Java dilinde yazılan kodların düzenli ve okunabilir olması için kullanılan kurallar bütünü.

Sun Code Conventions

Java dilini geliştiren şirket tarafından oluşturulan, kod yazarken uyulması önerilen standartlar dizisi.

patent disclosure

Bir buluşun yasal olarak korunabilmesi için tüm detaylarının kamuya veya ilgili kuruma açıklanması.

Spatial Intelligence

Bilgisayarların fiziksel dünyadaki nesnelerin konumunu ve hareketini algılayıp anlamlandırma yeteneğidir.

Graph RAG

Graph Retrieval-Augmented Generation

Yapay zekânın cevap üretirken sadece belgelere değil, veriler arasındaki bağlantı ağlarına bakarak çalışmasıdır.

Best Practices

Bir işi yaparken en verimli, güvenli ve hatasız sonucu veren kabul görmüş yöntemler bütünüdür.

Control Plane

Bir sistemin nasıl çalışacağını yöneten, trafiği ve ayarları kontrol eden merkezi yönetim katmanıdır.

Software Reverse Engineering

Hazır bir yazılımın nasıl çalıştığını anlamak için kodlarını veya yapısını geriye doğru çözümleme işlemidir.

Reinforcement Learning

Yapay zekânın deneme yanılma yoluyla ve ödül mekanizmasını kullanarak doğru kararlar vermeyi öğrenmesidir.

Web Crawlers

İnternetteki sayfaları otomatik olarak gezip verileri kaydeden yazılım botlarıdır.

Computer Vision

Computer Vision

Bilgisayarların dijital görüntüleri ve videoları analiz ederek içindeki nesneleri veya durumları anlamasını sağlayan teknoloji.

Personal Knowledge Management

Personal Knowledge Management

Kişisel bilgileri, notları ve fikirleri dijital ortamda düzenli bir şekilde saklayıp yönetme yöntemi.

Local-first Memory

Verilerin internete ihtiyaç duymadan doğrudan cihazınızda saklandığı ve her an erişilebilir olduğu bir bilgi depolama yaklaşımı.

Agent Fleets

Karmaşık görevleri tamamlamak için birbirleriyle uyum içinde çalışan çok sayıda yapay zekâ yazılımının oluşturduğu grup.

Amazon Web Services

Amazon Web Services

İnternet üzerinden sunucu, depolama ve veritabanı gibi bilişim hizmetleri kiralayabileceğiniz devasa bir bulut platformu.

OpenExecutive

Kurumsal yönetim süreçlerini otomatikleştirmek için tasarlanmış, açık kaynaklı bir yapay zekâ yönetim sistemi.

Foundation Models

Farklı görevler için temel oluşturan, geniş kapsamlı yapay zekâ modelleridir.

Append-only log

Registre sécurisé où les anciennes données ne peuvent pas être modifiées, et où seules de nouvelles informations peuvent être ajoutées à la fin.

Personal knowledge management

Méthode consistant à stocker et à récupérer de manière organisée les connaissances, idées et notes apprises par une personne à l'aide d'outils numériques.

Prompt as Code

Yapay zekâ komutlarının yazılım kodu gibi yönetilmesi, versiyonlanması ve test edilmesidir.

Hive Mind

Birbirine bağlı birçok yapay zekâ biriminin ortak bir zeka gibi hareket etmesidir.

Append-only

Verilerin sadece sona eklenebildiği, değiştirilemediği veya silinemediği bir kayıt yöntemidir.

Swarms

Karmaşık görevleri çözmek için koordineli şekilde çalışan küçük yapay zekâ birimleri topluluğudur.

Static Type Checking

Kod henüz çalıştırılmadan önce veri hatalarını otomatik olarak bulan bir güvenlik mekanizmasıdır.

Multi-player Swarms

Ortak bir hedef için birbirleriyle iletişim kurarak iş birliği yapan yapay zekâ gruplarıdır.

Paywall

İnternet üzerindeki içeriklere erişmek için ücret ödenmesini zorunlu kılan dijital bir engeldir.

Digital Privacy

İnternet üzerindeki kişisel verilerinizin kimler tarafından görülebileceğini kontrol etme hakkınızdır.

DPI

Dots Per Inch

Bir ekranın veya yazıcının görüntü kalitesini belirleyen, inç başına düşen nokta sayısıdır.

AI Code Editor

Yazılım geliştirirken hataları anlık tespit eden ve kod yazımına yardımcı olan akıllı düzenleme aracıdır.

Red Teaming

Bir sistemin güvenliğini test etmek için kötü niyetli bir kullanıcı gibi davranarak zayıf noktaları bulma yöntemidir.

Container

Bir yazılımın çalışması için gereken her şeyi içinde barındıran ve her bilgisayarda aynı şekilde çalışmasını sağlayan taşınabilir bir kutudur.

Multimodal AI

Yapay zekânın sadece metinle değil; görüntü, ses ve video gibi farklı veri türlerini aynı anda işleyebilme yeteneğidir.

Context Database

Yapay zekânın daha tutarlı ve kişiselleştirilmiş yanıtlar üretebilmesi için ihtiyaç duyduğu bilgileri saklayan özel veri deposudur.

dApps

Decentralized Applications

Merkezi bir otoriteye bağlı olmadan, blok zinciri üzerinde çalışan ve herkesin kullanımına açık olan dijital uygulamalardır.

Download Manager

İnternetten dosya indirme sürecini hızlandıran ve kesintiye uğrayan indirmeleri kaldığı yerden devam ettiren bir yardımcı araçtır.

Phased Array Radar

Hareketli parçalar kullanmadan, elektronik sinyallerle yönünü değiştirerek hedefleri takip eden gelişmiş bir radar sistemidir.

Continuous Batching

Yapay zekâ modellerinin gelen istekleri bekletmeden, sürekli ve akıcı bir şekilde işlemesini sağlayan bir optimizasyon yöntemidir.

SSD Caching

Sık kullanılan verilerin hızlı SSD disklerde tutularak bilgisayarın genel tepki süresinin artırılması işlemidir.

Smart Contracts

Belirli koşullar sağlandığında otomatik olarak çalışan ve aracı gerektirmeyen dijital sözleşmelerdir.

Adblocker

İnternet tarayıcınızda reklamların görünmesini engelleyen bir yazılım eklentisidir.

Nameservers

İnsanların kullandığı web sitesi isimlerini, bilgisayarların anladığı sayısal adreslere dönüştüren bir telefon rehberidir.

Analytics Snippets

Web sitelerinin ziyaretçi davranışlarını takip etmek için sayfalarına eklediği küçük kod parçalarıdır.

Image-to-Video

Hareketsiz bir resmi yapay zekâ kullanarak hareketli bir videoya dönüştüren teknolojidir.

Shell Script

Bilgisayarın işletim sistemine, yapılması gereken işleri sırayla yaptıran küçük komut dosyalarıdır.

Text Generation Model

Verilen bir başlangıç cümlesini veya konuyu takip ederek anlamlı metinler üreten yapay zekâ modelidir.

Generative Model

Yeni ve özgün içerikler oluşturabilen yapay zekâ modelleridir.

Meta-framework

Temel yazılım araçlarının üzerine inşa edilen, kapsamlı geliştirme platformudur.

Layer Streaming

Büyük verilerin veya yazılım katmanlarının tamamı inmeden parça parça işlenmeye başlanmasıdır.

On-device STT

On-device Speech-to-Text

İnternet gerekmeden, sesi doğrudan cihaz üzerinde metne dönüştüren teknolojidir.

Agent-native

Sistemlerin insan komutu beklemeden, özerk karar alacak şekilde tasarlanmasıdır.

Working Memory

Yapay zekânın işlem sırasında bilgileri geçici olarak tuttuğu kısa süreli hafıza alanıdır.

Dementia

Beyindeki sinir hücrelerinin hasar görmesiyle hafıza, düşünme ve günlük yaşam becerilerinin ciddi şekilde zayıfladığı bir durumdur.

SVG

Scalable Vector Graphics

Matematiksel formüllerle oluşturulan ve kalitesi bozulmadan istenildiği kadar büyütülebilen dijital görsel dosyasıdır.

Web Scraper

İnternet sitelerindeki verileri otomatik olarak toplayıp düzenli bir listeye dönüştüren yazılım aracıdır.

PowerPoint

Bilgileri görsel slaytlar halinde sunmanızı sağlayan bir sunum hazırlama programıdır.

LoRA

Low-Rank Adaptation

Büyük bir yapay zekâ modelini, tümünü değiştirmeden sadece küçük bir kısmını güncelleyerek belirli bir konuda uzmanlaştırma tekniğidir.

STT

Speech-to-Text

Konuşulan kelimeleri dinleyip bunları yazılı metne dönüştüren teknolojidir.

BYOK

Bring Your Own Key

Kullanıcının kendi verilerini şifrelemek için kendi güvenlik anahtarlarını getirmesine izin veren bir güvenlik yaklaşımıdır.

Plugin Specification

Bir yazılıma dışarıdan eklenti geliştirmek için uyulması gereken teknik kurallar bütünüdür.

Cyber Capabilities

Dijital sistemleri korumak veya bu sistemlere müdahale etmek için kullanılan teknik yetenekler ve araçlardır.

FP8

8-bit Floating Point

Yapay zekâ hesaplamalarını hızlandırmak için sayıları daha az yer kaplayacak şekilde temsil eden bir veri formatıdır.

Bash Script

Bilgisayarda yapılması gereken çok adımlı işlemleri tek bir dosyada toplayarak otomatikleştiren bir komut dizisidir.

ADE

Application Development Environment

Yazılım geliştirme süreçlerini hızlandırmak ve yönetmek için kullanılan dijital çalışma ortamlarıdır.

VPS

Virtual Private Server

İnternet üzerindeki güçlü bir fiziksel sunucunun, size özel bir bilgisayar gibi kiralanarak kullanılmasıdır.

Production Pipeline

Yazılımın geliştirilip test edildikten sonra kullanıcılara ulaşana kadar geçtiği otomatikleştirilmiş süreçler zinciridir.

Graph-native

Verilerin birbirine düğümlerle bağlı olduğu bir yapıyı temel alan sistem tasarımıdır.

Hill Climbing

En iyi çözüme ulaşmak için sürekli küçük iyileştirmeler yaparak ilerleyen bir arama yöntemidir.

Local Agent Workflows

İnternete ihtiyaç duymadan, doğrudan kendi bilgisayarınızda çalışan otonom görev süreçleridir.

RLM Agent

Reinforcement Learning Model Agent

Ödül ve ceza mekanizmalarıyla deneme yanılma yoluyla öğrenen yazılım birimi.

Monorepo

Birden fazla yazılım projesinin tek bir ortak klasörde tutulduğu geliştirme yöntemi.

TUI

Text User Interface

Grafiksel öğeler yerine sadece metin ve karakterlerle yönetilen ekran arayüzü.

Identity Provider

Kullanıcı giriş bilgilerini doğrulayan ve uygulamalara güvenli erişim sağlayan merkezi servis.

RAM

Random Access Memory

Bilgisayarın aktif olarak kullandığı verileri hızlıca okuyup yazdığı geçici hafıza birimi.

Spatial Reasoning

Nesnelerin uzaydaki konumunu, boyutunu ve hareketini zihinsel olarak kavrama yeteneği.

Cloud Computing

Bilgi işlem hizmetlerinin internet üzerinden uzaktaki sunucular aracılığıyla sunulmasıdır.

CI/CD

Continuous Integration / Continuous Deployment

Yazılım güncellemelerinin otomatik olarak test edilip yayına alınmasını sağlayan süreçtir.

GDPR

General Data Protection Regulation

Kişisel verilerin nasıl korunacağını belirleyen kapsamlı yasal kurallar bütünüdür.

Data Residency

Verilerin yasal nedenlerle belirli bir coğrafi bölge veya ülke sınırları içinde tutulması zorunluluğudur.

Home Server

Evdeki cihazların dosya paylaşımı ve medya yönetimi gibi işlerini üstlenen sürekli açık kişisel sunucudur.

Reinforcement Learning Agent

Deneme yanılma yoluyla ödül kazanarak doğru kararları almayı öğrenen yazılım birimidir.

Graph-native Infrastructure

Veriler arasındaki doğrudan bağlantıları temel alarak tasarlanmış özel bir veri depolama yapısıdır.

Swarm Intelligence

Basit yeteneklere sahip çok sayıda birimin bir araya gelerek tek bir akıllı sistem gibi davranmasıdır.

Environment Variables

Programların çalışma anında ihtiyaç duyduğu ayarları ve gizli anahtarları tutan küçük tanımlayıcılardır.

Task Runner

Tekrarlayan yazılım görevlerini otomatik olarak sırayla çalıştıran yardımcı araçtır.

Durable Objects

İnternet üzerinde sürekli çalışan ve durumunu kaybetmeden veri saklayabilen küçük yazılım birimleridir.

Core Libraries

Bir yazılımın temel işlevlerini yerine getirmesi için ihtiyaç duyduğu standart kod paketleridir.

Caching

Sık kullanılan verilerin, hızlı erişim sağlamak amacıyla geçici olarak bellekte saklanmasıdır.

Context

Yapay zekânın bir konuyu doğru anlaması için ihtiyaç duyduğu geçmiş bilgiler ve mevcut durumun bütünüdür.

Taste

Bir teknolojik ürünün veya tasarımın estetik ve işlevsel kalitesini ayırt edebilme yetisidir.

Text Generation

Bilgisayarın verilen komutlara dayanarak anlamlı ve doğal cümleler kurarak metin üretmesidir.

Multimodal Large Language Model

Sadece metinle değil; görüntü, ses ve video gibi farklı veri türlerini de aynı anda işleyebilen gelişmiş yapay zekâ modelleridir.

AI Coding Clients

Yazılım geliştirme sürecinde kod yazma, hata ayıklama ve proje tamamlama görevlerinde geliştiriciye eşlik eden yapay zekâ destekli yazılımlardır.

PDF Inspector

PDF belgelerinin içindeki metin, görsel ve yapısal verileri detaylıca inceleyip hataları tespit etmenizi sağlayan bir araçtır.

Text Extraction

Dijital belgeler veya görseller içindeki yazılı verilerin, bilgisayarın işleyebileceği metin formatına dönüştürülmesi işlemidir.

Bundler

Yazılım projesindeki çok sayıda dosyayı birleştirip optimize ederek tarayıcıların çalıştırabileceği tek bir yapıya dönüştüren araçtır.

Code Splitting

Web sitesinin yüklenme hızını artırmak için büyük kod dosyalarını küçük parçalara bölüp sadece ihtiyaç anında yükleme yöntemidir.

Logging

Bir programın çalışırken yaptığı işlemleri veya karşılaştığı hataları takip etmek için kronolojik olarak kayıt altına almasıdır.

Utility-first

Tasarım yaparken önceden tanımlanmış küçük ve işlevsel komutları (sınıfları) kullanarak hızlıca stil oluşturma yaklaşımıdır.

CSS Framework

Web sayfalarının görünümünü hızlıca güzelleştirmek için hazır tasarım şablonları ve kuralları sunan bir araç setidir.

Prefix Cache Stability

Yapay zekânın daha önce işlediği bilgileri hafızasında tutarak aynı sorulara çok daha hızlı ve tutarlı yanıt vermesini sağlayan tekniktir.

State Kernel

Bir yazılımın o anki tüm çalışma bilgilerini ve verilerini bellekte tutan temel çekirdek yapısıdır.

Flashcards

Ön yüzünde soru, arka yüzünde cevap bulunan, bilgileri hızlıca ezberlemeye veya öğrenmeye yarayan dijital kartlardır.

Server-side Rendering

SSR

Web sayfalarının kullanıcıya gönderilmeden önce sunucuda hazırlanıp hızlıca görüntülenmesini sağlayan yöntemdir.

Product Development Cycle

Bir ürünün fikirden son kullanıcıya ulaşana kadar geçtiği planlama, üretim ve test aşamalarının bütünüdür.

CEO

Chief Executive Officer

Bir şirketin tüm operasyonlarını ve stratejik kararlarını yöneten en üst düzey yetkilidir.

Chair

Bir kurumun veya yönetim kurulunun başında bulunan, stratejik denetimden sorumlu kişidir.

Large Language Models

Large Language Models

Çok büyük miktarda veriyle eğitilmiş, insan dilini anlayan ve metin üretebilen gelişmiş yapay zekâ modelleridir.

LLM-Wiki

Yapay zekâ modellerinin daha doğru ve güncel yanıtlar verebilmesi için dış kaynaklardan beslendiği yapılandırılmış bilgi kütüphanesidir.

Code-Graph

Yazılım projelerindeki kod bloklarının, fonksiyonların ve dosyaların birbirleriyle olan ilişkilerini görselleştiren bir harita yapısıdır.

Coding Assistant

Yazılım geliştirme sürecinde size öneriler sunan, kod yazmanızı hızlandıran ve hataları tespit eden yapay zekâ destekli yardımcıdır.

Code Coverage

Yazılım testlerinin, yazılan kodun ne kadarlık bir kısmını gerçekten çalıştırıp kontrol ettiğini ölçen bir metrik.

Inference Engine

Eğitilmiş bir yapay zekâ modelini kullanarak, ona verilen yeni girdilere karşı tahmin veya sonuç üreten yazılım motoru.

Prefix Cache

Yapay zekânın daha önce işlediği metin başlangıçlarını hafızada tutarak aynı işlemleri tekrar yapmasını engelleyen hızlandırma yöntemi.

Static Site Generator

Hazır içerikleri ve şablonları alıp, kullanıcıya sunulmaya hazır sabit web sayfalarına dönüştüren araç.

Userspace

Bilgisayarın çekirdeğine (kernel) müdahale etmeden, kullanıcı uygulamalarının çalıştığı güvenli alan.

IDE

Integrated Development Environment

Yazılımcıların kod yazarken ihtiyaç duyduğu tüm araçları tek bir çatı altında toplayan gelişmiş bir çalışma ortamıdır.

Stacked Pull Requests

Büyük yazılım değişikliklerini, birbirine bağlı küçük ve yönetilebilir parçalar halinde sırayla sisteme ekleme yöntemidir.

Zero-shot Voice Cloning

Bir kişinin sesini sadece çok kısa bir örnekten yola çıkarak, önceden özel bir eğitim almadan kopyalama teknolojisidir.

Structured Latent

Karmaşık verilerin, yapay zekânın daha kolay anlayabileceği düzenli ve anlamlı bir matematiksel forma dönüştürülmesidir.

Skill Sets

Bir kişinin veya yapay zekânın belirli bir işi veya görevi yerine getirmek için sahip olduğu yetenekler bütünüdür.

Really Simple Syndication

RSS

Web sitelerindeki güncellemelerin veya haberlerin, sitelere tek tek girmeye gerek kalmadan tek bir yerden takip edilmesini sağlayan içerik dağıtım sistemidir.

AI Video Editing

Videolardaki kesme, efekt ekleme veya görüntü iyileştirme gibi işlemleri yapay zekâ yardımıyla otomatik yapma sürecidir.

Multimodal Model

Sadece metni değil, aynı zamanda görüntü, ses ve video gibi farklı veri türlerini aynı anda işleyebilen yapay zekâ modelidir.

Model Context Protocol

Model Context Protocol

Yapay zekâ modellerinin farklı veri kaynaklarıyla ve araçlarla güvenli bir şekilde konuşmasını sağlayan standart bir bağlantı dilidir.

Routing Pack

Veri paketlerinin ağ üzerindeki en verimli rotayı izlemesini sağlayan kurallar dizisidir.

Toolchain Bootstrapping

Bir yazılım aracının, kendisini derleyebilecek veya oluşturabilecek kapasiteye ulaşana kadar aşamalı olarak geliştirilmesi sürecidir.

Keybindings

Klavye tuşlarına belirli görevlerin veya komutların atanması işlemidir.

Project Management

Belirli bir hedefi gerçekleştirmek için zaman, kaynak ve görevlerin planlanması ve yönetilmesidir.

Deep Learning

Yapay sinir ağlarını kullanarak bilgisayarların büyük verilerden kendi kendine öğrenmesini sağlayan bir makine öğrenmesi yöntemidir.

Editor

Yazılımcıların kod yazmak, düzenlemek ve hataları ayıklamak için kullandığı özel bir yazı programıdır.

Customization

Bir yazılımın veya sistemin, kullanıcının özel tercihlerine ve ihtiyaçlarına göre yeniden şekillendirilmesidir.

Productivity

Belli bir zaman dilimi içerisinde daha kaliteli ve daha fazla iş üretme kapasitesidir.

IT Automation

Bilgisayar sistemlerindeki rutin ve tekrarlanan görevlerin yazılımlar tarafından insana ihtiyaç duymadan yürütülmesidir.

Waifu

Anime veya oyun dünyasındaki kurgusal karakterlere duyulan özel hayranlığı ifade eden bir terimdir.

Speech-to-Speech

Sesli girdiyi doğrudan sesli çıktıya dönüştüren, metne ihtiyaç duymayan bir teknoloji.

Deepfake

Yapay zekâ ile bir kişinin sesini veya görüntüsünü başka birine gerçeğinden ayırt edilemeyecek şekilde uyarlama teknolojisi.

Face Swapping

Bir görüntüdeki veya videodaki yüzü, yapay zekâ kullanarak başka bir kişinin yüzüyle değiştirme işlemi.

Frontier Voice AI

İnsan gibi doğal, duygulu ve gerçek zamanlı tepki verebilen en gelişmiş sesli yapay zekâ teknolojileri.

Kernels

Bilgisayarın donanımı ile yazılımları arasındaki iletişimi yöneten işletim sisteminin en temel parçası.

Attention

Yapay zekânın bir metin veya veri içindeki en önemli parçalara odaklanmasını sağlayan mekanizma.

ETF

Exchange Traded Fund

Birçok farklı hisse senedini veya varlığı tek bir paket halinde borsada alıp satmanızı sağlayan yatırım aracıdır.

Backtesting

Bir yatırım stratejisinin geçmişteki piyasa verileri kullanılarak ne kadar başarılı olacağını test etme yöntemidir.

Voice Agents

Kullanıcıyla sesli iletişim kuran, soruları yanıtlayan ve komutları yerine getiren yapay zekâ asistanlarıdır.

Systematic Trading

Yatırım kararlarının duygulardan arındırılmış, önceden belirlenmiş kurallar ve disiplinli bir plan çerçevesinde verilmesidir.

Agent Governance Toolkit

Otonom yapay zekâ sistemlerinin güvenli, etik ve kurallara uygun çalışmasını sağlayan yönetim araçları setidir.

GIS

Geographic Information System

Dünya üzerindeki coğrafi verileri toplayan, analiz eden ve harita üzerinde görselleştiren dijital sistem.

Fine-tuned Ruleset

Belirli bir işi daha iyi yapması için özel verilerle eğitilerek hassaslaştırılmış kurallar bütünü.

Continuous Deployment

CD

Testi başarıyla geçen kodların hiçbir insan müdahalesi olmadan otomatik olarak canlıya alınması.

Linear Scalability

Sisteme eklenen kaynak miktarı arttıkça, performansın da aynı oranda düzenli bir şekilde artması durumu.

Bluetooth Mesh

Birden fazla cihazın birbirine bağlanarak geniş bir alanda ağ kurmasını sağlayan kablosuz iletişim teknolojisi.

IRC

Internet Relay Chat

İnternet üzerinden gerçek zamanlı olarak yazışmaya imkân tanıyan eski ve basit bir mesajlaşma sistemi.

Terminal File Manager

Dosyalarınızı görsel pencereler yerine sadece komut satırı üzerinden yönetmenizi sağlayan araç.

Runtime Environment

Bir yazılımın bilgisayarda çalışabilmesi için ihtiyaç duyduğu temel destekleyici ortam.

SQL Client

Veritabanındaki bilgileri sorgulamanıza ve yönetmenize yardımcı olan uygulama.

Deterministic Pipelines

Her çalıştırıldığında aynı girdiyle her zaman aynı sonucu veren düzenli işlem süreçleri.

Thread-safety

Bir programın aynı anda birden fazla işlem yaparken verilerin bozulmasını engelleyen güvenlik özelliği.

Hive Mind Communication

Bir grubun üyelerinin bilgiyi anlık paylaşarak tek bir zihin gibi hareket etmesini sağlayan iletişim yöntemidir.

Browser State

İnternet tarayıcınızın o anki oturumunda aktif olan tüm verilerin ve ayarların kaydedildiği durumdur.

Grammar Checker

Yazılı metinlerdeki dil bilgisi, imla ve noktalama hatalarını otomatik olarak tespit edip düzelten yazılımlardır.

Architecture Diagrams

Karmaşık bir yazılım sisteminin bileşenlerini ve bu bileşenlerin birbirleriyle olan ilişkilerini gösteren görsel şemalardır.

Agentic

Bir yapay zekânın, kendisine verilen hedef doğrultusunda insan müdahalesi olmadan kendi başına plan yapıp aksiyon alabilme yeteneğidir.

CMS

Content Management System

Kod yazmayı bilmeden web siteleri üzerinden içerik oluşturmanızı, düzenlemenizi ve yayınlamanızı sağlayan kullanıcı dostu bir yazılımdır.

Auto-fallback

Bir sistemde hata oluştuğunda veya ana yöntem başarısız olduğunda, sistemin otomatik olarak daha güvenli veya alternatif bir yönteme geçiş yapmasıdır.

Hive Mind Communication Platform

Bireylerin veya sistemlerin tek bir ortak zihin gibi hareket etmesini sağlayan kolektif iletişim alanı.

Web UI

Web User Interface

Bir yazılımı bilgisayarınıza kurmak yerine internet tarayıcısı üzerinden kullanmanıza olanak tanıyan görsel arayüz.

End-to-End Encryption

E2EE

Mesajların sadece gönderen ve alıcı tarafından okunabildiği, aradaki kimsenin içeriği göremediği bir güvenlik yöntemidir.

Relay

Veriyi bir noktadan diğerine aktararak sinyalin ulaşamadığı yerlere taşıyan veya bağlantıyı köprüleyen sistemdir.

Diagrams

Karmaşık sistemlerin, süreçlerin veya yapıların görsel olarak basitleştirilmiş şemalarıdır.

Guidance Computer

Bir aracın veya sistemin rotasını hesaplayan, otonom olarak hedefe ulaşmasını sağlayan yönlendirme beynidir.

Assembly

Karmaşık bir sistemi oluşturmak için çeşitli bileşenlerin veya parçaların bir araya getirilmesi sürecidir.

ADHD

Attention Deficit Hyperactivity Disorder

Dikkat dağınıklığı, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik ile karakterize edilen nörolojik bir durumdur.

Text-to-CAD

Text to Computer-Aided Design

Yazılı metin komutlarını kullanarak otomatik olarak üç boyutlu teknik çizimler oluşturan bir teknolojidir.

Harness

Bir yazılımın veya sistemin beklenen standartlarda çalışıp çalışmadığını denetleyen kontrol mekanizmasıdır.

Local-first Code Intelligence Graph

Yazılım projelerindeki kod parçalarının ilişkilerini internete ihtiyaç duymadan yerel bilgisayarınızda haritalayan bir sistemdir.

Code Agent

Yazılım geliştirme süreçlerinde kod yazma, hata ayıklama ve test etme gibi görevleri otonom olarak üstlenen bir yapay zekâdır.

CLI Agent

Command Line Interface Agent

Bilgisayarın komut satırı üzerinden işlemleri otomatik olarak yöneten ve kullanıcı adına görevleri yerine getiren bir yazılımdır.

Local-first Code Intelligence

Yazılım geliştirme araçlarının, verileri buluta göndermeden doğrudan yerel cihazınızda işleyerek kod önerileri sunmasıdır.

Voice Synthesis

Yazılı metinlerin bilgisayar tarafından doğal ve akıcı bir insan sesiyle seslendirilmesi teknolojisidir.

Desktop Client

Bilgisayarınıza yükleyerek doğrudan masaüstü ortamında çalıştırdığınız yazılım uygulamasıdır.

Console Host

Bilgisayarda metin tabanlı komutların yazıldığı ve sonuçların görüntülendiği pencere ortamıdır.

Development Framework

Yazılım geliştirme sürecini hızlandıran, hazır yapıları ve kuralları sunan bir çalışma çatısıdır.

Model Context Protocol

MCP

Yapay zekâ sistemlerinin verilerle ve araçlarla güvenli bir şekilde konuşmasını sağlayan ortak bir dil.

Scene Reconstruction

Fiziksel ortamların görüntülerden yola çıkarak üç boyutlu dijital modellerini oluşturma sürecidir.

VRAM

Video Random Access Memory

Ekran kartının üzerindeki, yoğun grafik ve yapay zekâ işlemlerini hızlandıran özel bellek birimidir.

Local-first

İnternet bağlantısına bağımlı kalmadan, verilerin cihazda tutulmasını ve işlenmesini esas alan yazılım yaklaşımıdır.

Computer Use

Yapay zekanın tıpkı bir insan gibi ekranı görüp fare ve klavye kullanarak bilgisayarı yönetebilme yeteneğidir.

Protocol Buffers

Protobuf

Farklı yazılımların birbirleriyle konuşurken veriyi çok hızlı ve küçük boyutlarda paketleyip taşımasını sağlayan bir yöntemdir.

Code Intelligence Graph

Bir yazılım projesindeki tüm dosyaların, fonksiyonların ve değişkenlerin birbirleriyle olan ilişkilerini gösteren detaylı bir haritadır.

Context Reduction

Yapay zekaya verilen devasa bilgiyi, modelin daha hızlı ve doğru çalışması için gereksiz detaylardan arındırıp özetleme işlemidir.

E-signature

Electronic Signature

Dijital belgelerin yasal olarak imzalanmasını ve kimlik doğrulanmasını sağlayan elektronik yöntemdir.

Tutoring Models

Öğrencilere konuları adım adım anlatan, soruları yanıtlayan ve kişiselleştirilmiş eğitim desteği sunan yapay zekâ sistemleridir.

BI

Business Intelligence

Ham verileri anlamlı raporlara dönüştürerek iş kararlarını destekleyen analiz araçlarıdır.

Semantic Metadata

Verinin sadece ne olduğunu değil, ne anlama geldiğini ve diğer verilerle bağını açıklayan etikettir.

Single Source of Truth

SSOT

Tüm verilerin tek bir güvenilir merkezden yönetilmesi ve herkesin aynı bilgiye ulaşması prensibidir.

AI-generated Content

İnsan eli değmeden, yapay zekâ modelleri tarafından oluşturulan her türlü dijital içeriktir.

AI Observability

Yapay zekâ sistemlerinin iç dünyasını izleyerek nasıl karar verdiğini ve nerede hata yaptığını takip etme sürecidir.

Session Replay

Kullanıcının web sitenizdeki tüm hareketlerini bir film gibi kaydedip izlemenizi sağlayan teknolojidir.

Data Layer

Uygulamanızın veritabanı ile konuşmasını sağlayan, veriyi düzenleyen orta katmandır.

AI Team Operations

Yapay zekâ projelerini geliştiren ekiplerin iş akışlarını verimli yönetme disiplinidir.

Tutoring

Yapay zekânın bir öğrenciye özel bir öğretmen gibi konuları anlatması ve rehberlik etmesidir.

Lifelong Learning

Yapay zekanın eski bilgilerini kaybetmeden yeni verilerle sürekli öğrenme yeteneği.

Personalized Tutoring

Öğrencinin anlama hızına ve eksiklerine göre uyarlanan yapay zekâ destekli özel eğitim.

Features

Bir yazılımın veya ürünün kullanıcılara sunduğu belirgin yetenekler ve fonksiyonlar.

Companion

Kullanıcıyla sohbet eden, ona yardımcı olan veya günlük işlerinde eşlik eden dijital asistandır.

Indie Hacking

Büyük şirketlerin desteği olmadan, tek başına veya çok küçük ekiplerle dijital ürünler geliştirip piyasaya sürme kültürüdür.

Emulator

Bir bilgisayarın veya oyun konsolunun donanımını yazılımsal olarak taklit ederek, başka cihazlara ait programları çalıştırmanızı sağlayan bir araçtır.

Application

Bilgisayar, telefon veya tablet gibi cihazlarda belirli bir görevi yerine getirmek için tasarlanmış yazılım programıdır.

Web-based Solutions

Bilgisayarınıza herhangi bir kurulum yapmadan, sadece internet tarayıcısı üzerinden erişip kullanabildiğiniz yazılım hizmetleridir.

AI Companion

Kullanıcıyla etkileşim kurarak arkadaşlık eden veya günlük işlerde yardımcı olan yapay zekâ uygulamasıdır.

AI-slop

Yapay zekâ tarafından hızlıca üretilmiş, düşük kaliteli ve genellikle bir değer katmayan içerik yığınıdır.

AI Coding Assistants

Yazılımcılara kod yazarken öneriler sunan, hataları bulan ve geliştirme sürecini hızlandıran yapay zekâ araçlarıdır.

Marketing Skills

Bir ürünün veya hizmetin hedef kitleye ulaştırılmasını ve tercih edilmesini sağlayan tanıtım ve strateji yetenekleridir.

SpeechAnalyzer

Ses kayıtlarını metne dönüştüren ve bu metindeki duygu, ton veya anlamı çözümleyen bir analiz aracıdır.

Whisper

Konuşulan dili yüksek doğrulukla metne dönüştüren, yapay zekâ tabanlı bir ses tanıma teknolojisidir.

Xcode

Apple cihazları (iPhone, Mac, iPad) için uygulama geliştirmek amacıyla kullanılan resmi yazılım geliştirme ortamıdır.

Destructive Command Guard

Veri silme veya sistemi bozma riski olan komutları çalıştırmadan önce sizi durduran bir güvenlik kalkanıdır.

Shell

Bilgisayara grafiksel arayüz yerine doğrudan metin komutları yazarak hükmetmenizi sağlayan bir arayüzdür.

Workflow Orchestration Framework

Karmaşık işlerin hangi sırayla ve nasıl yapılacağını yöneten bir düzenleme altyapısıdır.

Home Automation

Evinizdeki cihazların yapay zekâ veya internet üzerinden otomatik olarak kontrol edilmesidir.

User Experience

UX

Bir ürünü kullanırken yaşadığınız genel kolaylık, hız ve memnuniyet duygusudur.

Type Safety

Yazılımda verilerin yanlış türde kullanılmasını engelleyerek hataları daha kod yazarken yakalayan bir güvenlik kuralıdır.

AI Hedge Fund

Yatırım kararlarını tamamen veya büyük oranda yapay zekâ algoritmalarına bırakan bir yatırım fonudur.

BDD

Behavior-Driven Development

Yazılımın nasıl davranması gerektiğini herkesin anlayabileceği basit cümlelerle tanımlayarak geliştirme süreci.

Common Libraries

Yazılımcıların sık kullandığı işlemleri kolayca yapabilmesi için önceden hazırlanmış hazır kod paketleri.

Claude Code Templates

Yapay zekâ destekli kodlama araçlarının belirli projeleri hızlıca başlatması için sunduğu hazır taslaklar.

Infrastructure as Code

IaC

Sunucu ve ağ gibi sistem kurulumlarını elle yapmak yerine, kod dosyaları yazarak otomatikleştirme yöntemi.

Mesh

Birbirine bağlı çok sayıda cihazın veya hizmetin, merkezi bir noktaya ihtiyaç duymadan veri alışverişi yapması.

Rendering

Bilgisayarın ham verileri işleyerek ekranda gördüğümüz görsel veya grafik haline getirme süreci.

Extensibility

Bir sistemin temel yapısı bozulmadan yeni özellikler eklenerek geliştirilmeye uygun olması.

I/O

Input/Output

Bir bilgisayar sisteminin dış dünyadan veri alması ve dış dünyaya veri göndermesi süreci.

Skill

Yapay zekâ asistanlarının belirli bir işi veya görevi yerine getirebilmek için kullandığı özelleşmiş yetenekler bütünüdür.

Code Snippets

Büyük bir yazılım projesinde tekrar kullanılmak üzere saklanan küçük ve işlevsel kod parçalarıdır.

Parser

Karmaşık verileri veya kodları, bilgisayarın adım adım işleyebileceği anlamlı parçalara ayıran bir çözümleyicidir.

Emitter

İşlenmiş veriyi veya kodu, başka bir sistemin veya aracın kullanabileceği bir çıktı formatına dönüştüren mekanizmadır.

Serialization

Karmaşık veri yapılarını, depolanabilir veya iletilebilir düz bir metin veya bayt dizisine dönüştürme işlemidir.

Prompt

Yapay zekâdan belirli bir görev yapmasını veya bir soruya cevap vermesini istemek için kullanılan yazılı talimattır.

Superset

Mevcut bir sistemin tüm özelliklerini barındıran ve üzerine yeni yetenekler eklenmiş daha kapsamlı bir yapıdır.

Static Typing

Programdaki verilerin türlerinin, kod çalıştırılmadan önce yazım aşamasında kesin olarak belirlenmesi kuralıdır.

TDD

Test-Driven Development

Önce yazılacak kodun testini hazırlayıp, ardından bu testi geçecek kadar kod yazmayı esas alan geliştirme yöntemidir.

DESIGN.md

Bir yazılım projesinin mimari kararlarını ve tasarım mantığını açıklayan dokümantasyon dosyasıdır.

Terminal Control

Bilgisayara grafik arayüz (fare ve pencere) kullanmadan, doğrudan komut satırı üzerinden talimat verme sürecidir.

Diff File Editing

Bir dosyanın tamamını değiştirmek yerine, sadece eski ve yeni sürüm arasındaki farkları (diff) uygulayarak güncelleme yapma yöntemidir.

Cookbooks

Belirli bir teknolojiyi kullanırken karşılaşılan yaygın sorunlara pratik ve hazır çözüm tarifleri sunan teknik rehberlerdir.

Server Hardening

Bir sunucudaki gereksiz özellikleri kapatarak ve güvenlik ayarlarını sıkılaştırarak saldırı riskini azaltma işlemidir.

Quad Remeshing

Üçgenlerden oluşan karmaşık bir 3D modelin yüzeyini, daha düzenli ve dörtgen parçalara (quads) dönüştürme işlemidir.

Linux Server Security

Açık kaynaklı sunucu sistemlerini siber tehditlere karşı güçlendirme ve koruma disiplinidir.

ORM

Object-Relational Mapping

Veritabanı tablolarını kod içindeki nesnelere dönüştüren bir köprüdür.

Type-safe

Veri türlerinin hatalı kullanımını engelleyerek yazılımın güvenli çalışmasını sağlayan bir disiplindir.

Declarative Continuous Deployment

Sistemin son halini tanımlayıp, güncellemelerin otomatik olarak bu hedefe ulaşmasını sağlayan yöntemdir.

Office Suite

Günlük ofis işlerini dijital ortamda yapmak için bir araya getirilmiş yazılım paketidir.

Patch

Yazılımdaki hataları düzeltmek veya eksikleri gidermek için uygulanan küçük güncelleme yamasıdır.

Agent

Kendi başına karar verip hedeflenen görevi yerine getirmek için araçları kullanabilen akıllı yazılım birimi.

Plugin

Ana programa ek özellikler kazandırmak için sonradan yüklenen küçük yazılım parçaları.

System Prompt Leaks

Yapay zekanın gizli talimatlarının kullanıcı tarafından ortaya çıkarılmasıdır.

Assets

Bir projeyi oluşturan tüm dijital parçaların bütünüdür.

Binary

Bilgisayarın sadece 0 ve 1 kullanarak anladığı en temel makine dilidir.

CPU

Central Processing Unit

Bilgisayarın tüm işlemleri yapan ve yöneten ana beynidir.

OpenStreetMap

Dünya üzerindeki herkesin katkıda bulunabildiği ücretsiz ve açık kaynaklı bir harita projesidir.

Gamification

Oyun dışı alanlarda kullanıcıyı motive etmek için oyun mekaniklerinin kullanılmasıdır.

Presence Detection

Bir ortamda insan varlığını sensörler veya yazılım yardımıyla tespit eden teknolojidir.

Automatic Tagging

Verilerin veya dosyaların içeriği analiz edilerek sistem tarafından otomatik olarak kategorize edilmesidir.

Full Text Search

Bir belgedeki veya veritabanındaki sadece başlıkları değil, tüm metin içeriğini tarayarak yapılan detaylı arama yöntemidir.

Self-hostable

Bir yazılımın dışarıdan hizmet almak yerine kendi altyapınızda çalıştırılabilir olmasıdır.

Live Transcription

Konuşulan sesin anlık olarak metne dönüştürülüp eşzamanlı olarak ekranda gösterilmesi sürecidir.

Code Review

Yazılımcıların, birbirlerinin yazdığı kodları hataları bulmak ve kaliteyi artırmak için incelemesi sürecidir.

Task Delegation

Bir işin tamamlanması için sorumluluğun başka bir kişiye veya yapay zekâ sistemine devredilmesidir.

Output

Bir bilgisayar programının veya yapay zekâ sisteminin işlem sonucunda ürettiği veridir.

Script

Bilgisayara belirli bir işi otomatik olarak yaptırmak için yazılan kısa ve doğrudan çalışan komut dizisidir.

CRO

Conversion Rate Optimization

Bir web sitesini ziyaret eden kişilerin, müşteri veya abone olma oranını artırmaya yönelik yapılan iyileştirmelerdir.

Page Agent

İnternet sayfalarını tarayıp kullanıcı adına tıklama veya veri girişi gibi işlemler yapan özel bir yapay zekâ yardımcısıdır.

GUI

Graphical User Interface

Bilgisayar programlarını metin yazmak yerine simgeler, menüler ve pencerelerle görsel olarak yönetmenizi sağlayan arayüzdür.

Transcription

Sesli konuşmaların veya kayıtların yapay zekâ tarafından analiz edilerek yazılı metne dönüştürülmesi işlemidir.

Speaker Diarization

Ses kaydındaki konuşmaların kimin tarafından yapıldığını ayırt ederek metin üzerinde konuşmacıları etiketleme sürecidir.

Terminal

Bilgisayarınızla fare kullanmadan, sadece metin komutları yazarak doğrudan iletişim kurmanızı sağlayan siyah ekranlı arayüzdür.

Agent Multiplexer

Farklı uzmanlıklara sahip yapay zekâ yardımcılarını tek bir merkezden yönetip, gelen görevleri en uygun asistana yönlendiren sistemdir.

Specification

Bir projenin, yazılımın veya ürünün ne yapması gerektiğini ve hangi kurallara uyması gerektiğini belirten detaylı teknik dokümandır.

Distributed

Bir işin tek bir merkez yerine ağa bağlı birden fazla cihaz arasında paylaştırılarak yapılmasıdır.

Action

Bir yapay zekanın veya yazılımın, kendisine verilen komut üzerine dış dünyada veya sistem içinde yaptığı somut işlemdir.

Checkout

Bir alışveriş sürecinin sonunda ödeme ve onay işlemlerinin gerçekleştirildiği son aşamadır.

ROM

Read-Only Memory

Bilgisayar kapandığında bile içindeki bilgileri koruyan, sadece okunabilen kalıcı bellek türüdür.

Chrome DevTools

Web tarayıcısının içine gömülü, web sitelerinin kodlarını incelemeye ve hataları düzeltmeye yarayan geliştirici aracıdır.

Repository Checkout

Bir yazılım projesinin tüm dosyalarını merkezi bir sunucudan kendi bilgisayarınıza kopyalama işlemidir.

Continuous Integration

CI

Yazılımcıların yazdığı kodların otomatik olarak birleştirilip test edilerek hataların erkenden yakalanmasını sağlayan süreçtir.

Interoperability

Farklı sistemlerin veya yazılımların birbirleriyle sorunsuz bir şekilde veri alışverişi yapabilme yeteneğidir.

Dynamic Neural Networks

İşlenen verinin türüne göre yapısını anlık olarak değiştirebilen esnek yapay zekâ mimarileridir.

Machine Learning Systems

Verileri analiz ederek kendi kendine öğrenen ve zamanla daha doğru tahminler yapabilen bilgisayar sistemleridir.

Clean Code

Başka yazılımcıların kolayca okuyabileceği, anlaşılır, basit ve hatasız yazılmış kod yapısıdır.

Agent Ready

Bir yazılımın veya yapay zekâ sisteminin otonom görevler üstlenmeye hazır olduğunu ifade eden durum bilgisidir.

Token Compression

Yapay zekâ modellerinin işlediği veri miktarını azaltarak daha hızlı ve verimli çalışmasını sağlayan teknik bir yöntemdir.

RBAC

Role-Based Access Control

Kullanıcılara sistem içindeki görevlerine göre yetki verme ve erişim sınırlandırma yöntemidir.

Neural Kana-Kanji Conversion Engine

Japonca fonetik yazımı, anlamlı karakterlere dönüştüren yapay zekâ tabanlı bir yazılım motorudur.

Japanese Input Method System

IME

Japonca karakterlerin standart bir klavye ile yazılmasını sağlayan arayüz yazılımıdır.

Design System

Uygulama geliştirirken kullanılan tasarım standartları ve bileşenler bütünüdür.

AI Gateway

Yapay zekâ modellerine giden trafiği yöneten ve denetleyen bir geçit yazılımıdır.

Exercises Dataset

Bir konuyu öğrenirken pratik yapmanızı sağlayan düzenlenmiş alıştırma verileri bütünüdür.

Penetration Testing

Sistemlerin güvenliğini test etmek için uzmanlar tarafından yapılan kontrollü siber saldırı denemeleridir.

Speech-to-Text

Söylenen sözleri dinleyip bunları otomatik olarak yazılı metne dönüştüren teknolojidir.

Endpoint

Ağa bağlı olan bilgisayar, telefon veya tablet gibi uç noktadaki cihazlardır.

Gateway

Farklı ağlar arasında veri trafiğini yöneten ve geçişi sağlayan bağlantı noktasıdır.

Common User Passwords Profiler

CUPS

İnsanların sıkça kullandığı zayıf şifreleri analiz ederek güvenlik açıklarını belirleyen bir araçtır.

Wordlists

Sistemlere giriş denemeleri yapmak için kullanılan, sık tercih edilen kelimelerin ve şifrelerin bulunduğu listelerdir.

Google Cloud

Google Cloud Platform

Google tarafından sunulan, internet üzerinden veri depolama ve uygulama çalıştırma hizmetleri platformudur.

Array Operations

Bilgisayar hafızasında yan yana dizilmiş veri grupları üzerinde yapılan toplu matematiksel işlemlerdir.

Offline Dictation

İnternet bağlantısı gerektirmeden, konuşulanları anlık olarak metne dönüştüren teknolojidir.

Local

Programların veya verilerin internete ihtiyaç duymadan, tamamen sizin cihazınızda çalışmasıdır.

Operating System for Robotics

ROS

Robotların hareketlerini, sensörlerini ve karmaşık parçalarını yöneten özel bir yazılım altyapısıdır.

OIDC

OpenID Connect

Farklı sitelere giriş yaparken kimliğinizi güvenli bir şekilde doğrulayan standart bir protokoldür.

Multi-tenancy

Tek bir yazılımın, aynı anda birçok farklı kullanıcıya veya şirkete birbirinden bağımsız hizmet vermesidir.

GPU

Graphics Processing Unit

Yapay zekâ ve grafik işleme gibi ağır matematiksel yükleri aynı anda parçalara bölerek çok hızlı çözen özel işlem birimi.

Voice to Text

Ses dalgalarını analiz ederek konuşulanları dijital metne dönüştüren teknoloji.

Trading Agent

Finansal piyasalarda verileri analiz edip sizin yerinize otomatik alım satım kararları veren yapay zekâ yazılımı.

Trading Strategies

Yatırım yaparken hangi koşullarda alım veya satım yapılacağını belirleyen mantıksal kurallar dizisi.

System Design

Büyük ve karmaşık yazılım sistemlerinin mimarisini, parçaların birbiriyle iletişimini ve veri akışını planlama süreci.

AI Security Tool

Yapay zekâ modellerini siber saldırılara, veri sızıntılarına ve kötü niyetli manipülasyonlara karşı koruyan yazılım.

End-to-End Privacy

Verilerin sadece gönderen ve alıcı tarafından okunabildiği, aradaki kimsenin erişemediği bir güvenlik yöntemidir.

Adversarial Analysis

Bir sistemin zayıf noktalarını bulmak için kötü niyetli saldırıları taklit ederek yapılan güvenlik testidir.

Personal Cloud

Kişisel dosyaların internet üzerinden her yerden erişilebilecek şekilde özel bir alanda saklanmasıdır.

Free Tier

Bir hizmetin sınırlı özelliklerle ücretsiz olarak sunulan başlangıç seviyesidir.

PPTX

PowerPoint Presentation

Sunum hazırlamak için kullanılan dosyaların standart dijital formatıdır.

Opinionated Tools

Kullanıcıya çok fazla seçenek sunmak yerine, en iyi çalışma yöntemini önceden belirleyip dayatan yazılım araçlarıdır.

User Identifiers

Dijital sistemlerde her bir kullanıcıyı birbirinden ayırt etmek için kullanılan benzersiz kimlik belirteçleridir.

Driver Assistance System

Advanced Driver Assistance Systems (ADAS)

Sürüş sırasında güvenliği artırmak için sürücüyü uyaran veya aracı otomatik kontrol eden akıllı yardımcı teknolojilerdir.

Git Push

Yerel bilgisayarınızda yaptığınız yazılım değişikliklerini internet üzerindeki ortak bir sunucuya yükleme işlemidir.

Logs

Bir yazılımın arka planda yaptığı işlemlerin ve karşılaştığı hataların zaman damgasıyla tutulan kayıtlarıdır.

Traces

Bir işlemin sistem içinde hangi aşamalardan geçtiğini adım adım gösteren izleme kayıtlarıdır.

SaaS

Software as a Service

Yazılımı bilgisayarınıza kurmak yerine internet üzerinden kiralayarak kullanma modelidir.

PaaS

Platform as a Service

Yazılımcıların uygulamalarını geliştirmeleri ve yayınlamaları için gerekli altyapının hazır sunulmasıdır.

IaaS

Infrastructure as a Service

İnternet üzerinden sanal sunucu ve depolama alanı gibi temel donanım kaynaklarının kiralanmasıdır.

Agentic Workflows

Yapay zekâ araçlarının insan müdahalesi olmadan kendi kararlarını verip bir işi uçtan uca tamamlamasıdır.

Cognitive Operating System

İnsan zihninin çalışma prensiplerini taklit ederek bilgiyi işleyen ve karar alma süreçlerini yöneten gelişmiş yazılım mimarisidir.

Value Investing

Gerçek değerinden daha düşük fiyatlandığını düşündüğünüz varlıkları uzun vadeli kazanç için satın alma stratejisidir.

Research Framework

Bir araştırma sürecini adım adım yürütmek için kullanılan standart yöntemler ve araçlar bütünüdür.

Multi-agent

Birden fazla yapay zekâlı yazılımın, karmaşık bir görevi bölüşerek ortak bir hedef için iş birliği yapmasıdır.

Self-hosted

Bir yazılımı üçüncü taraf bir bulut hizmeti yerine, kendi bilgisayarınızda veya özel sunucunuzda barındırmaktır.

PWA

Progressive Web App

İnternet tarayıcısı üzerinden çalışan ancak telefonunuza veya bilgisayarınıza uygulama gibi yüklenebilen web sayfalarıdır.

SSO

Single Sign-On

Tek bir kullanıcı adı ve şifre ile birçok farklı uygulamaya aynı anda giriş yapmanızı sağlayan sistemdir.

Cloning

Bir yazılım projesinin veya verinin tamamını başka bir yere kopyalayarak çoğaltma işlemidir.

SEO

Search Engine Optimization

Web sitelerinin arama motorlarında daha üst sıralarda çıkması için yapılan teknik ve içerik düzenlemeleridir.

User Interface

UI

Kullanıcının bir cihaz veya yazılımla etkileşime girmesini sağlayan görsel ekran ve kontrol alanıdır.

Infotainment Systems

Araçlarda navigasyon, müzik ve araç kontrollerini birleştiren dijital ekranlı eğlence panelidir.

Agent Development Environment

Yapay zekâlı yardımcılar oluşturmak, test etmek ve yönetmek için kullanılan özel yazılım geliştirme ortamıdır.

Packet Fragmentation

İnternet üzerinden gönderilen verilerin, ağın taşıma kapasitesine göre daha küçük parçalara bölünmesi işlemidir.

Cybersecurity Skills

Dijital sistemleri ve verileri siber tehditlere karşı korumak için gereken teknik bilgi ve yetkinlikler bütünüdür.

QA

Quality Assurance

Bir yazılımın kullanıcıya ulaşmadan önce belirlenen standartlara uygun, hatasız ve kaliteli olduğundan emin olma sürecidir.

Subagents

Ana bir yapay zekâ sisteminin yönetimi altında, daha küçük ve özel görevleri yerine getiren yardımcı birimlerdir.

AI Capabilities

Yapay zekâ sistemlerinin analiz etme, öğrenme, içerik üretme veya problem çözme gibi gerçekleştirebildiği tüm işlevlerdir.

Tools

Yazılımların belirli işlemleri gerçekleştirmek için dış dünyayla etkileşime girmesini sağlayan yardımcı fonksiyonlar veya araçlardır.

Design Tool

Görsel içerik, grafik veya kullanıcı arayüzleri oluşturmanızı sağlayan dijital tasarım yazılımıdır.

Workflows

Bir işin başından sonuna kadar izlediği düzenli ve mantıksal adımlar dizisidir.

In-process Database

Ayrı bir sunucuya ihtiyaç duymadan doğrudan uygulamanın içinde çalışan hafif veri depolama sistemidir.

Edge Computing

Verilerin merkezi bir sunucuya gönderilmeden, verinin üretildiği cihazın kendisinde veya çok yakınında işlenmesidir.

Dashboard

Karmaşık verileri ve istatistikleri tek bir ekranda görsel olarak takip etmenizi sağlayan panel.

SuperAgent

Birden fazla görevi aynı anda yönetebilen ve karmaşık işlemleri çözebilen gelişmiş yapay zekâ yardımcısı.

Ticket Purchasing Assistant

Kullanıcı adına bilet arayıp satın alma işlemlerini gerçekleştiren dijital yardımcı.

Long-term Memory

Yapay zekânın geçmişteki bilgileri ve deneyimleri uzun süre saklayıp ihtiyaç duyduğunda hatırlaması.

Knowledge Graph Engine

Bilgiler arasındaki karmaşık bağları kuran ve sorgulanmasını sağlayan yazılım altyapısı.

Agent Skills

Yapay zekâ ajanlarının belirli görevleri yerine getirmek için kullandığı özel yetenekler veya araçlar.

CRM

Customer Relationship Management

Şirketlerin müşteri bilgilerini, geçmiş etkileşimlerini ve satış süreçlerini tek bir merkezden yönetmesini sağlayan dijital sistemdir.

Agentic System

İnsan müdahalesi olmadan hedeflere ulaşmak için kendi başına karar alıp aksiyon geliştiren otonom yapılar.

Video Editor

Görüntü ve ses dosyalarını düzenleyerek bir video haline getiren yazılımlardır.

Global Intelligence Dashboard

Dünyanın farklı noktalarından gelen verileri merkezi bir noktada toplayıp görselleştiren yönetim ekranıdır.

Situational Awareness

Bir sistemin çevresindeki olayları anlık olarak algılayıp durumu doğru yorumlama yeteneğidir.

Notebooks

Kod yazarken notlar alıp sonuçları anında görebileceğiniz etkileşimli çalışma ortamlarıdır.

Agent-native Applications

Yapay zekâ ajanlarının karar alıp işlemleri yürütmesi için özel olarak tasarlanmış uygulamalardır.

Agentic Video Production System

İnsan müdahalesi olmadan video kurgulayan ve düzenleyen akıllı sistemlerdir.

Pipeline

Verinin ham halden işlenmiş bir sonuca ulaşana kadar geçtiği otomatik adımlar dizisidir.

Key-based

Sisteme giriş veya veri güvenliği için özel bir anahtar koduna dayanan yöntemdir.

Vibe Coding

Teknik ayrıntılara girmeden, sadece ne istediğinizi tarif ederek yapay zekâ ile kod yazma yaklaşımıdır.

Agentic Engineering

Kendi kararlarını alıp hedefe ulaşabilen otonom yazılım sistemleri tasarlama disiplinidir.

In-process

Bir işlemin dışarıdan yardıma ihtiyaç duymadan, programın kendi çalışma alanı içinde gerçekleşmesidir.

Sandbox Agent Framework

Yapay zekâ ajanlarının ana sisteme zarar vermeden güvenli bir alanda çalışmasını sağlayan altyapıdır.

Agentic Engineering Platform

Otonom yapay zekâ ajanları oluşturmak, yönetmek ve test etmek için kullanılan kapsamlı geliştirme ortamıdır.

Dial Keys

Eski telefonlarda numara çevirmek için kullanılan, döndürülerek çalışan mekanik tuş takımıdır.

Time Series Foundation Model

Zamana bağlı verilerdeki değişimleri analiz edip gelecekteki durumları tahmin edebilen gelişmiş yapay zekâ modelidir.

Communications Operating System

Farklı iletişim araçlarını ve kanallarını tek bir merkezden yönetmeyi sağlayan yazılım platformudur.

Refactoring

Yazılımın dışarıdan görünen davranışını değiştirmeden, içindeki kod yapısını daha düzenli ve verimli hale getirme işlemidir.

Bloatware

Bilgisayar veya telefona önceden yüklenmiş, genellikle gereksiz yer kaplayan ve sistemi yavaşlatan yazılımlardır.

Coding Agent

Yazılım geliştirme süreçlerini otomatize eden ve bağımsız olarak kod yazabilen yapay zekâ sistemidir.

Web Compiler

Kodlarınızı bilgisayarınıza hiçbir şey kurmadan, doğrudan internet tarayıcınız üzerinden çalıştırılabilir hale getiren araçtır.

Streaming Applications

Büyük dosyaları tamamen indirmenize gerek kalmadan, internet üzerinden parça parça çekerek anlık izleme veya dinleme sunan uygulamalardır.

Root

Bir işletim sistemi üzerinde tüm dosyalara, ayarlara ve komutlara sınırsız erişim sağlayan en üst düzey yetkili hesaptır.

ADB

Android Debug Bridge

Bilgisayarınız üzerinden Android cihazlara komut gönderip, yazılım yükleme veya sistem dosyalarını yönetme gibi işlemleri yapmanızı sağlayan bir köprüdür.

In-process Vector Database

Yapay zekânın verilerini ayrı bir sunucuya gitmeden, doğrudan uygulamanın kendi hafızası içinde tutan hızlı bir veri saklama sistemidir.

API Gateway

Dış dünyadan gelen tüm istekleri karşılayan, bunları doğru yerlere yönlendiren ve güvenlik kontrollerini yapan merkezi bir giriş kapısıdır.

Data Logger

Sensörlerden gelen verileri belirli aralıklarla kaydedip depolayan elektronik cihazdır.

Omni-channel Support

Müşterilerin bir markaya tüm kanallardan kesintisiz ve bağlantılı şekilde ulaşabilmesini sağlayan destek yapısıdır.

Sandbox

Yeni yazılımların veya kodların ana sisteme zarar vermeden güvenle test edilebildiği yalıtılmış çalışma alanıdır.

SDK

Software Development Kit

Yazılımcıların belirli bir platform için uygulama geliştirmesini kolaylaştıran araçlar ve kütüphaneler bütünüdür.

Benchmark

Bir yazılımın veya donanımın performansını standart testlerle ölçüp diğerleriyle kıyaslama yöntemidir.

AI Engineering

Yapay zekâ modellerini tasarlayıp bunları gerçek dünyada çalışan sistemlere dönüştürme sürecidir.

Deployment

Hazırlanan bir yazılımın kullanıcıların erişimine açılması için sunucuya yüklenip çalışır hale getirilmesidir.

Security Scanner

Yazılım veya ağ sistemlerindeki güvenlik açıklarını otomatik olarak tespit eden bir araçtır.

Open-Source Clones

Popüler yazılımların kaynak kodlarının herkesin erişimine açık şekilde kopyalanarak oluşturulan benzerleridir.

Database

Bilgilerin düzenli bir şekilde saklandığı, ihtiyaç duyulduğunda kolayca erişilip yönetilebildiği dijital ortam.

Lightweight Virtual Machines

Sadece gerekli kaynakları kullanarak hızlıca çalışan, çok az yer kaplayan küçük sanal bilgisayarlar.

NAS

Network Attached Storage

Ev veya ofis ağındaki tüm cihazların ortaklaşa kullanabileceği, merkezi bir depolama alanı sunan cihaz.

Session Intelligence

Kullanıcıların etkileşimlerini analiz ederek davranışlarını anlayan ve daha iyi deneyim sunmayı hedefleyen sistem.

CCUsage

Compute Consumption Usage

Bir sistemin veya hizmetin ne kadar yoğun kullanıldığını gösteren tüketim verisi.

Utilities

Bilgisayarın bakımını, yönetimini veya temel işlevlerini kolaylaştıran yardımcı küçük yazılımlar.

Unit Testing

Yazılımın en küçük parçalarının tek başına doğru çalışıp çalışmadığını doğrulayan test yöntemidir.

Testing Framework

Yazılım testlerini düzenli, hızlı ve kolay bir şekilde yazıp çalıştırmanızı sağlayan hazır araçlar bütünüdür.

Rust

Hafıza güvenliğini ön planda tutan, yüksek performanslı bir sistem programlama dilidir.

Compiler

İnsanların yazdığı kodları, bilgisayarın doğrudan anlayıp çalıştırabileceği makine diline çeviren programdır.

Cloud Native

Uygulamaların bulut ortamında en yüksek verimle çalışacak şekilde tasarlanması ve yönetilmesi yaklaşımıdır.

Service Mesh

Karmaşık yazılım sistemlerinde, farklı servislerin birbirleriyle güvenli ve düzenli iletişim kurmasını sağlayan bir altyapı katmanıdır.

End-to-End Testing

E2E Testing

Bir uygulamanın gerçek bir kullanıcı gibi baştan sona tüm işleyişinin doğrulanmasıdır.

Clone

İnternetteki bir yazılım projesinin tüm dosyalarını ve geçmişini kendi bilgisayarınıza kopyalama işlemidir.

Tech Stack

Bir yazılım projesini inşa etmek için kullanılan tüm diller, veritabanları ve araçların oluşturduğu bütündür.

Introduction to Autonomous Robots

Dışarıdan sürekli komut almadan, kendi kararlarını verip çevresinde hareket edebilen makinelerin temel çalışma prensibidir.

Playlist

Dijital içeriklerin belirli bir sırayla veya temaya göre oynatılmak üzere bir araya getirildiği listedir.

Live Streams

Bir etkinliğin veya görüntünün internet üzerinden eş zamanlı olarak izleyicilere aktarılmasıdır.

Compilation

İnsan diline yakın yazılan kodların, bilgisayarın işlemcisinin anlayabileceği makine diline dönüştürülmesi sürecidir.

Bundling

Web sitelerinin çalışması için gereken çok sayıda küçük kod dosyasının birleştirilerek tek bir paket haline getirilmesidir.

Omni-channel

Mağaza, internet sitesi ve mobil uygulama gibi tüm satış kanallarının birbiriyle uyumlu ve kesintisiz çalışmasıdır.

Service Mesh Manager

Karmaşık yazılım sistemlerinde farklı parçaların birbirleriyle nasıl iletişim kurduğunu yöneten ve denetleyen araçtır.

Autonomous Robotics

İnsan müdahalesi olmadan, çevresini algılayıp kendi kararlarını vererek hareket edebilen makinelerdir.

KV Cache

Key-Value Cache

Yapay zekanın daha önce işlediği kelimeleri belleğinde tutarak aynı işlemleri tekrar yapmasını engelleyen bir hızlandırma yöntemidir.

Regulatory Restriction

Teknolojik faaliyetlerin, ürünlerin veya yazılımların devletler ya da kurumlar tarafından yasal kurallarla sınırlandırılmasıdır.

Human Effort

Bir projenin veya görevin tamamlanması için insanların harcadığı zihinsel ve fiziksel çabanın bütünüdür.

CRISPR

Clustered Regularly Interspaced Short Palindromic Repeats

Canlıların genetik kodlarını bir kelime işlemciyle metin düzenler gibi değiştirmeye yarayan hassas bir biyoteknoloji aracıdır.

Open Source AI

Kodları, model ağırlıkları ve çalışma mantığı herkesin incelemesine, değiştirmesine ve geliştirmesine açık olan yapay zekâ modelleridir.

IPTV

Internet Protocol Television

Televizyon yayınlarının geleneksel anten veya uydu yerine internet bağlantısı üzerinden dijital olarak iletilmesi yöntemidir.

Virtual Machines

Bir bilgisayarın içinde, sanki ayrı bir cihazmış gibi çalışan sanal işletim sistemleridir.

Containers

Bir yazılımın çalışması için gereken her şeyi içinde barındıran, farklı ortamlarda sorunsuz taşınabilen hafif paketlerdir.

Apple Silicon

Apple tarafından bilgisayarlar için özel olarak tasarlanan, yüksek performans ve düşük enerji tüketen işlemci mimarisidir.

Backup Program

Dijital verilerinizin bir kopyasını alarak kaybolmalarını önleyen yazılımdır.

Incremental Backup

Sadece en son yedeklemeden sonra değişen dosyaları kaydederek zamandan ve alandan tasarruf eden yedekleme yöntemidir.

ARQ

Automatic Repeat Request

Veri iletimi sırasında hata oluştuğunda bilginin otomatik olarak tekrar gönderilmesini sağlayan hata kontrol mekanizmasıdır.

Omni-channel Desk

Müşterilerden gelen e-posta, mesaj ve çağrı gibi tüm farklı iletişim kanallarını tek bir ekranda toplayan destek sistemidir.

Engineering Skills

Karmaşık problemleri çözmek için mantık ve matematik kullanarak sistemler tasarlama ve inşa etme yeteneğidir.

Dossier

Belirli bir konu veya kişi hakkındaki tüm belgelerin ve bilgilerin bir araya getirildiği düzenli bir dosya sistemidir.

OSINT

Open Source Intelligence

İnternet üzerindeki herkese açık kaynaklardan bilgi toplayıp analiz etme yöntemidir.

Agentic Skills Framework

Yapay zekâların bağımsız hareket etme ve araç kullanma yeteneklerini geliştirmek için kullanılan kurallar bütünüdür.

DNS Tunneling

İnternet trafiğini normalde adres bulmak için kullanılan sistem üzerinden gizlice geçirme yöntemidir.

VPN

Virtual Private Network

İnternet üzerindeki verilerinizi şifreleyerek kimliğinizi gizleyen ve güvenli bağlantı sağlayan araçtır.

Resolver Load Balancing

İnternet adres sorgularını birden fazla sunucuya dağıtarak sistemin aşırı yüklenmesini önleme işlemidir.

Open Source Healthcare AI

Sağlık alanında herkesin inceleyip geliştirebileceği şekilde paylaşıma açılmış yapay zekâ yazılımlarıdır.

Centralized Memory Layer

Yapay zekâ sistemlerinin geçmiş bilgileri ve deneyimleri tek bir merkezden hatırlamasını sağlayan ortak hafıza alanıdır.

WiFi

Wireless Fidelity

Cihazların kabloya ihtiyaç duymadan radyo dalgaları aracılığıyla internete bağlanmasını sağlayan teknolojidir.

System Prompts

Yapay zekanın nasıl davranacağını ve hangi kurallara uyacağını belirleyen temel talimatlar bütünüdür.

AI Models

Büyük miktarda veriyle eğitilerek tahmin yapma veya içerik üretme yeteneği kazanan matematiksel yapılardır.

Batch Processing

Çok sayıda işlemin tek tek değil, bir grup halinde arka planda otomatik olarak gerçekleştirilmesidir.

Grounded Summary

Yapay zekanın sadece sağlanan kaynak belgelere sadık kalarak oluşturduğu, uydurma içermeyen özetleme yöntemidir.

Vector Indexing

Büyük veri kümelerini, bilgisayarın anlamlı benzerlikleri saniyeler içinde bulabileceği sayısal bir haritaya dönüştürme işlemidir.

Desktop App

İnternet tarayıcısına ihtiyaç duymadan doğrudan bilgisayarınızın işletim sistemi üzerinde çalışan yazılımlardır.

Memory System

Yapay zekanın geçmiş etkileşimleri, kullanıcı tercihlerini ve verileri hatırlamasını sağlayan depolama mimarisidir.

Computer Vision

Bilgisayarların görsel verileri (fotoğraf, video) analiz edip içindeki nesneleri, kişileri veya olayları anlamlandırmasını sağlayan teknolojidir.

Agentic Skills

Otonom yapay zekâ sistemlerinin karmaşık süreçleri yönetmek ve hedeflere ulaşmak için kullandığı ileri seviye yetenekler bütünüdür.

Computer Vision Library

Bilgisayarların görsel verileri işlemesini ve anlamlandırmasını sağlayan hazır yazılım araçlarıdır.

Continual Learning

Yapay zekânın yeni bilgiler öğrenirken eski bilgilerini unutmadan sürekli güncel kalma yeteneğidir.

AI-driven Earning Models

Yapay zekâ yeteneklerini kullanarak ticari değer yaratma ve gelir elde etme yöntemleridir.

Vector Index

Verilerin sayısal karşılıklarını (vektörleri) hızlıca arayıp bulmak için kullanılan bir haritalama yöntemidir.

Bindings

Farklı programlama dillerinin birbirinin kütüphanelerini kullanabilmesini sağlayan köprülerdir.

PDF

Portable Document Format

Hangi cihazda açılırsa açılsın biçimi bozulmadan görüntülenen dijital belge formatıdır.

Durable Execution

Bir işlemin, hata veya kesinti olsa bile kaldığı yerden güvenle devam etmesini sağlayan sistemdir.

Framework

Yazılım geliştirirken işleri hızlandırmak için kullanılan hazır yapı ve kurallar bütünüdür.

Memory Management

Bilgisayarın geçici hafızasının verimli kullanılması için verilerin düzenli şekilde yerleştirilmesi ve temizlenmesidir.

Personal AI Infrastructure

Kişisel verilerinizi işleyen yapay zekâ araçlarının çalışması için gereken bireysel dijital altyapıdır.

Runtime

Bir yazılımın bilgisayarda çalıştırıldığı an ve bu süreçte ihtiyaç duyduğu ortamdır.

Compile-time

Yazılan kodun bilgisayarın anlayacağı dile çevrildiği ve hataların kontrol edildiği hazırlık aşamasıdır.

Reverse Proxy

İnternetten gelen istekleri karşılayıp uygun sunuculara dağıtan ve güvenliği sağlayan bir trafik yönlendiricisidir.

Vulnerability Scanning

Bir yazılım veya sistemdeki güvenlik açıklarını bulmak için yapılan otomatik tarama işlemidir.

System Programming Language

İşletim sistemi veya donanım sürücüsü gibi temel seviyede yazılımlar geliştirmek için kullanılan güçlü dildir.

Concurrency

Bir bilgisayarın aynı anda birden fazla işlemi yönetebilme ve parçalar halinde yürütebilme yeteneğidir.

Generative UI

Kullanıcının o anki ihtiyacına göre yapay zekâ tarafından anlık olarak oluşturulan ekran tasarımıdır.

Frontend Stack

Bir web sitesinin veya uygulamanın kullanıcı tarafından görünen kısmını oluşturmak için kullanılan yazılım araçları bütünüdür.

Swarm Intelligence Engine

Birçok küçük birimin bir araya gelerek tek bir akıllı sistem gibi hareket etmesini sağlayan yönetim mekanizmasıdır.

AI Agent Skill

Yapay zekâ temsilcisinin bir işi tamamlamak için kullanabileceği, internette arama yapmak veya dosya düzenlemek gibi özel becerilerdir.

Autonomous AI Agent

İnsan müdahalesi olmadan kendi hedeflerini belirleyip karmaşık görevleri uçtan uca yerine getirebilen yazılım sistemidir.

Optical Character Recognition

OCR

Görsel haldeki metinleri bilgisayarın düzenleyebileceği dijital yazıya dönüştüren teknoloji.

Spec-driven Development

Yazılımı kodlamaya başlamadan önce tüm detayların ve kuralların önceden belirlenmiş bir belgeye göre yapılması.

Physical AI

Robotlar gibi fiziksel dünyadaki nesneleri kontrol edebilen ve çevreyle etkileşime giren yapay zekâ sistemleri.

AI-powered Note Analysis

Tutulan notlardaki önemli bilgilerin yapay zekâ tarafından bulunup özetlenmesi veya düzenlenmesi.

Computer Science

Bilgisayarların çalışma prensiplerini, yazılım geliştirmeyi ve veri işleme yöntemlerini inceleyen bilim dalı.

Secrets

Yazılım uygulamalarının güvenli bir şekilde çalışması için ihtiyaç duyduğu şifreler, API anahtarları ve erişim kodlarıdır.

SBOM

Software Bill of Materials

Bir yazılımın içinde kullanılan tüm açık kaynaklı kütüphanelerin ve bileşenlerin listelendiği bir envanter belgesidir.

Autonomous Agent

İnsan müdahalesi olmadan kendi başına hedefler belirleyip bu hedeflere ulaşmak için gerekli adımları atan yazılımdır.

Continuous Learning

Bir yapay zekâ sisteminin yeni verilerle karşılaştıkça bilgilerini unutmadan sürekli güncelleyerek gelişmesi sürecidir.

PDF Parser

PDF dosyalarındaki karmaşık verileri okuyup bilgisayarın işleyebileceği düzenli bir formata dönüştüren araçtır.

Enterprise Resource Planning

ERP

Bir şirketin muhasebe, stok, insan kaynakları gibi tüm iş süreçlerini tek bir merkezden yönetmesini sağlayan yazılım sistemidir.

Live2D

İki boyutlu çizimleri üç boyutluymuş gibi hareket ettirerek karakterlere canlılık kazandıran bir teknolojidir.

RAG

Retrieval-Augmented Generation

Yapay zekanın güncel ve özel verilerinizden bilgi alarak cevap üretmesini sağlayan bir yöntemdir.

Fine-tuning

Hazır bir yapay zekâ modelini belirli bir görev veya uzmanlık alanı için özel olarak eğitme sürecidir.

LLM

Large Language Model

İnsan dilini anlayan, analiz eden ve metin üretebilen devasa yapay zekâ modelleridir.

SLM

Small Language Model

Daha az veriyle eğitilmiş, hızlı çalışan ve düşük donanımlarda bile verimli sonuç veren küçük yapay zekâ modelleridir.

Foundation Model

Birçok farklı uygulama için temel oluşturan, geniş kapsamlı eğitilmiş ana yapay zekâ modelleridir.

Generative AI

Yeni içerik, metin, görsel veya ses üretebilen yapay zekâ teknolojilerinin genel adıdır.

Multimodal

Metin, ses, görsel ve video gibi farklı veri türlerini aynı anda işleyebilen yapay zekâ yeteneğidir.

Embedding

Kelime veya verilerin yapay zekâ tarafından anlaşılabilmesi için sayısal dizilere dönüştürülmesidir.

Vector Database

Yapay zekanın verileri anlamlarına göre hızlıca bulabilmesi için saklandığı özel bir veritabanı türüdür.

Transformer

Modern yapay zekâ modellerinin temelini oluşturan güçlü bir mimari yapıdır.

Diffusion Model

Gürültülü veriden temiz ve anlamlı görseller üreten bir yapay zekâ yöntemidir.

RLHF

Reinforcement Learning from Human Feedback

Yapay zekayı insan geri bildirimleriyle eğiten bir iyileştirme sürecidir.

Quantization

Yapay zekâ modellerini daha hafif ve hızlı hale getirmek için yapılan boyut küçültme işlemidir.

Prompt Engineering

Yapay zekadan en iyi sonucu almak için verilen komutları optimize etme sanatıdır.

Hallucination

Yapay zekanın gerçekte olmayan bilgileri sanki doğruymuş gibi sunmasıdır.

Token

Yapay zekanın metinleri işlemek için kullandığı en küçük anlam birimidir.

Inference

Eğitilmiş bir yapay zekâ modelinin yeni veriler üzerinde tahmin yürütme sürecidir.

Context Window

Yapay zekanın tek seferde hatırlayabildiği ve işleyebildiği bilgi kapasitesidir.

AI Agent

Kendi başına karar verip görevleri yerine getiren otonom yapay zekâ sistemidir.

Agentic AI

Yapay zekanın sadece metin üretmek yerine hedeflere ulaşmak için inisiyatif almasıdır.

MCP

Model Context Protocol

Yapay zekâ modellerinin dış dünyadaki verilerle güvenli şekilde konuşmasını sağlayan standarttır.

NLP

Natural Language Processing

Bilgisayarların insan dilini anlama ve işleme yeteneğidir.

Open Weights

Yapay zekâ modelinin eğitilmiş iç parametrelerinin herkesle paylaşılmasıdır.

Distillation

Büyük ve karmaşık bir yapay zekâ modelinin bilgisini daha küçük bir modele aktarma sürecidir.

Tokenizer

Metinleri yapay zekanın anlayabileceği küçük sayısal parçalara bölen araçtır.

Text-to-Speech

TTS

Yazılı metinlerin yapay zekâ tarafından insan sesiyle seslendirilmesidir.

Voice Cloning

Belirli bir kişinin sesini taklit ederek yeni cümleler kuran yapay zekâ teknolojisidir.

Speech Synthesis

Yapay zekanın yazılı metinleri insan sesine dönüştürme teknolojisidir.

World Model

Yapay zekanın fiziksel dünyanın nasıl işlediğini anlamasını sağlayan sistemdir.

Knowledge Graph

Veriler ve kavramlar arasındaki ilişkileri birbirine bağlayan yapılandırılmış bir bilgi ağıdır.

AGI

Artificial General Intelligence

İnsan seviyesinde veya üzerinde zeka sergileyen yapay zekâ hedefidir.

Few-shot Learning

Yapay zekanın çok az örnekle yeni bir görevi öğrenme yeteneğidir.

Zero-shot Learning

Yapay zekanın hiç eğitim almadığı bir konuyu tahmin etme yeteneğidir.

Temperature

Yapay zekanın ürettiği cevapların yaratıcılık seviyesini belirleyen ayardır.

Digital Twin

Fiziksel bir nesnenin veya sistemin dijital kopyasıdır.

Observability

Bir sistemin iç durumunu dışarıdan gelen verilerle izleme yeteneğidir.

State Management

Bir yazılımın o anki durumunu ve verilerini takip etme yöntemidir.

Compound Engineering

Her mühendislik adımının bir sonrakini kolaylaştıracak şekilde biriktiği, yapay zekâ destekli bir çalışma yaklaşımıdır.

API

Application Programming Interface

İki farklı yazılımın birbirleriyle konuşmasını sağlayan dijital köprüdür.

CLI

Command Line Interface

Bilgisayara komutları yazılı metinler ile verme yöntemidir.

Data Pipeline

Verilerin bir yerden alınıp işlenerek başka bir yere taşınması sürecidir.

Document Parsing

Karmaşık belgelerdeki verilerin bilgisayarın anlayacağı formata dönüştürülmesidir.

Prediction Market

Gelecekteki olayların sonuçlarını tahmin etmek için oluşturulan pazar yeridir.

Zero-day Exploit

Henüz çözümü bulunmamış, yeni keşfedilen güvenlik açığıdır.

Open Source

Kaynak kodları herkesin erişimine ve geliştirmesine açık olan yazılımlardır.

Self-hosting

Yazılımları kendi sunucularınızda veya bilgisayarlarınızda barındırma yöntemidir.

Artificial Intelligence

AI · Yapay Zekâ

İnsan zekâsını taklit ederek öğrenme, mantık yürütme ve problem çözme yeteneğine sahip bilgisayar sistemleri.

Markdown

Metinleri biçimlendirmek için kullanılan, basit işaretlerle yazı yazmayı sağlayan hafif bir biçimlendirme dili.

Web Scraping

Web Kazıma

İnternet sitelerindeki verileri otomatik yöntemlerle toplayıp kaydeden yazılım süreci.

AI Skills

Skills

Yapay zekâ modellerinin belirli bir görevi yerine getirmek için kullandığı özel yetenekler veya araçlar.

Meta-skill

Yeni beceriler öğrenmeyi veya mevcut becerileri daha verimli kullanmayı sağlayan üst düzey yetenek.

Memory Engine

Yapay zekânın geçmiş etkileşimleri hatırlamasını ve bu bilgileri kullanarak daha tutarlı yanıtlar vermesini sağlayan sistem.

Memory API

Yazılımların yapay zekâ hafızasına veri eklemesini veya mevcut bilgileri sorgulamasını sağlayan bağlantı noktası.

Self-orchestration

Yapay zekânın karmaşık görevleri kendi başına planlaması ve gerekli adımları sırasıyla yönetmesi.

Tokenizer-free

Metinleri küçük parçalara ayırmadan, doğrudan ham veri üzerinden işlem yapan yapay zekâ mimarisi.

Offline

Çevrimdışı

İnternet bağlantısına ihtiyaç duymadan, cihazın kendi kaynaklarıyla çalışan sistem.

Agentic Coding Tool

Yazılım geliştirme süreçlerinde sadece kod yazmakla kalmayıp, hataları ayıklayan ve proje akışını yöneten otonom yapay zekâ yardımcılarıdır.

Design Language

Bir ürünün görsel dünyasını ve kullanıcı deneyimini tutarlı kılan kurallar bütünüdür.

Multi-agent LLM

Birden fazla yapay zekâ modelinin iş birliği yaparak karmaşık görevleri çözdüğü bir çalışma sistemidir.

Godot Engine

Oyun geliştirmek için kullanılan, tamamen ücretsiz ve açık kaynaklı bir yazılım platformudur.

LSP

Language Server Protocol

Kod yazarken editörünüze akıllı özellikler kazandıran standart bir iletişim protokolüdür.

RAG Chunks

Uzun belgelerin yapay zekânın daha kolay anlaması için küçük parçalara bölünmüş halidir.

Proxy

İnternet üzerindeki işlemlerinizi sizin yerinize yapan bir aracı sunucudur.

Machine Learning

Bilgisayarların verilerden ders çıkararak kendi kendine öğrenmesini sağlayan teknolojidir.

Jupyter Notebooks

Kod yazarken notlar alabileceğiniz ve sonuçları anında görebileceğiniz etkileşimli bir çalışma ortamıdır.

Instincts

Yapay zekânın eğitim sürecinde öğrendiği kalıpları kullanarak, düşünmeden verdiği hızlı ve otomatik tepkilerdir.

Memory

Yapay zekânın geçmiş etkileşimleri saklayarak, gelecekteki cevaplarını bu bilgilere göre kişiselleştirme yeteneğidir.

Web Interface

Karmaşık yazılımları veya yapay zekâ modellerini internet tarayıcınız üzerinden kolayca yönetmenizi sağlayan görsel arayüzdür.

Graph-based Investigation

Veriler arasındaki ilişkileri bir ağ haritası üzerinde görselleştirerek, gizli bağlantıları keşfetme yöntemidir.

Algorithmic Trading

Borsa ve finansal piyasalardaki alım-satım işlemlerinin, önceden belirlenmiş kurallar çerçevesinde yazılımlar tarafından otomatik yapılmasıdır.

Hermes Agent

Kullanıcı adına otonom kararlar alabilen ve belirli görevleri uçtan uca tamamlayan özel bir yapay zekâ birimidir.

AI Coding Agent

Yazılım geliştirme sürecinde kod yazan, hata ayıklayan ve proje mimarisine katkıda bulunan yapay zekâ tabanlı asistandır.