← Sözlük
Geliştirme

Specification nedir, ne demek?

Specification (kısaca spec, Türkçe karşılığıyla şartname), ürünün ne yapacağını ve kurallarını yazan teknik belgedir.

Tanım ve Kelime Kökeni

Binanın mimari projesi gibidir: Yazılımcı koda başlamadan belgeye bakar, ne inşa edeceğini anlar. Hataları azaltır, beklentiyi netleştirir. API dünyasında OpenAPI, donanımda veri sayfaları (datasheet) bu işi görür.

Gündelik Hayatta Nasıl Bilinir ve Kullanılır?

Yazılım: Özellik ve kural dokümanı.
İhale: Teknik şartname dosyası.
Ürün: Tasarım ve kabul ölçütü.

Teknik Derinlik ve Mimari

İyi spec şunları içerir:

Kapsam: Neler var, neler yok.
Kabul kriteri: Bitti sayılması için test edilebilir koşullar.
Sınırlar: Performans, güvenlik, uyumluluk.
Sürüm: Değişiklik geçmişi.

API ucunun spec karşılığı:

paths:
  /siparis:
    post:
      summary: Yeni sipariş oluşturur

Kural: Ölçülemeyen madde spec değildir, dilektir. Her madde test edilebilir yazılır.

Sık Karıştırılanlar

Requirement ile benzerdir. Requirement ne istendiğini söyler, specification nasıl yapılacağını anlatır. Biri hedef, diğeri plandır.

Farklı Disiplinlerde Kullanımı

Yemek tarifi: Malzeme ve adım listesi.
Montaj kılavuzu: Parça ve sıra şeması.
İhale: İdari ve teknik şartname.

Bir yemek tarifindeki malzeme listesi ve pişirme adımları gibidir; tarife uymazsanız yemeğin tadı farklı olur.

Sorular ve yanıtlar

Spec değişebilir mi?

Evet, ancak her değişiklik maliyet ve takvim etkisiyle birlikte onaylanmalıdır.

Spec dosyasını kim yazar?

Ürün yöneticisi, mühendis veya analist yazar. Önemli olan tek sahip ve sürüm disiplinidir.

Ne kadar detay gerekir?

Belirsizliği bitirecek kadar. Aşırısı yazanı yorar, azı geliştiriciyi tıkar.

Agile içinde spec olur mu?

Evet, hafifler. Kabul kriterli kullanıcı hikâyeleri ve API kontratları spec işlevi görür.

İlgili terimler

Spec-driven DevelopmentFrameworkTech Stack

Bu açıklama TreScout için yapay zekâ ile sade dille hazırlandı · yanlış ya da eksik gördüğünüz bir şey olursa hello@trescout.com. TreScout her gün GitHub, Hacker News ve Hugging Face'te öne çıkanları Türkçe özetler.