← Sözlük
Sözlük · Veri & Altyapı

Caching nedir, ne demek?

Caching (Türkçe karşılığıyla önbellekleme), sık veriyi hızlı kata kopyalamadır.

Tanım ve Kelime Kökeni

"Cache" saklı stok demektir. Sistem aynı veriyi tekrar hesaplamak yerine kopyasından verir. Yanıt süresi düşer, yük hafifler. Tarayıcıdan veri merkezine her katta çalışır.

Gündelik Hayatta Nasıl Bilinir ve Kullanılır?

Tarayıcı: Sayfa ve resim saklama.
Uygulama: Çevrimdışı kopya.
Sunucu: Sorgu sonucu saklama.

Teknik Derinlik ve Mimari

Stratejiler:

LRU: En eski kullanılmayan çıkar.
TTL: Süresi dolan düşer.
Cache-aside: Uygulama yönetir.

Tarayıcı yönergesi:

Cache-Control: public, max-age=3600

Bu satır kopyanın bir saat geçerli olduğunu söyler. Tutarlılık bedeli vardır: Kaynak değişince kopya eskir, kritik veride süre kısa tutulur.

Sık Karıştırılanlar

Veritabanı sanılır. Veritabanı kalıcı ve geniştir, önbellek geçici ve hızlıdır. Biri kasa, diğeri cep cüzdanıdır.

Farklı Disiplinlerde Kullanımı

Çanta: Sık kitap el altında.
Buzdolabı: Günlük yemek önde.
Kiler: Toplu stok arkada.

Sık kullanılan kitabı çantada taşımak gibidir; her seferinde kütüphaneye gidilmez.

Sıkça Sorulanlar

Önbellek dolarsa ne olur?

Eski ve az kullanılan düşer, yenisi yazılır. Politika bunu yönetir.

Ne zaman temizlenir?

Süre dolunca, kapasite taşınca veya elle. Kritik veri kısa süreli tutulur.

Tutarsızlık olur mu?

Olabilir. Kaynak değişince kopya eskir, sürüm ve süre disiplini gerekir.

Nerede tutulur?

Bellek, disk veya CDN ucunda. Hız ve kapasite dengesine göre seçilir.

İlgili terimler

Bu açıklama TreScout için sade dille hazırlandı · yanlış ya da eksik gördüğünüz bir şey olursa hello@trescout.com. TreScout her gün GitHub, Hacker News ve HuggingFace trendlerini Türkçe özetler.