# NLP nedir?

> Natural Language Processing

**Kategori:** Yapay Zekâ  
**Son güncelleme:** 2026-06-03

Bilgisayarların insan dilini anlama ve işleme yeteneğidir.

## Tanım
NLP (Doğal Dil İşleme), bilgisayarların insan dilini anlamasını, yorumlamasını ve üretmesini sağlayan bir yapay zeka dalıdır. Bu teknoloji sayesinde makineler sadece kelimeleri değil, cümlelerin arkasındaki anlamı ve duyguyu da kavramaya çalışır.

## Bir benzetmeyle
Şöyle düşünün: Bir yabancı dili hiç bilmeyen birine, o dilin kurallarını ve sözlüğünü vererek zamanla sizinle akıcı bir şekilde sohbet etmesini sağlamak gibidir.

## Nasıl çalışır?
Önce metinler küçük parçalara bölünür. Ardından bu parçalar matematiksel değerlere dönüştürülür ve model, veriler içindeki kalıpları öğrenerek bir sonraki kelimeyi tahmin etmeye başlar.

## Nerede kullanılır?
Akıllı telefonlardaki otomatik düzeltme özelliklerinde, müşteri hizmetleri chatbotlarında ve çeviri uygulamalarında her gün karşımıza çıkar.

## Sık karıştırılanlar
Genellikle sadece dil çevirisi ile karıştırılır ancak NLP, metin özetleme ve duygu analizi gibi çok daha geniş kapsamlı işlemleri kapsar.

## Sıkça sorulanlar

**NLP her dili anlayabilir mi?**  
Modelin eğitildiği veri setine bağlıdır, ancak günümüzde yaygın dillerde oldukça yüksek başarı oranlarına sahiptir.

**Makineler gerçekten dili anlıyor mu?**  
Hayır, makineler aslında istatistiksel olasılıklar üzerinden işlem yapar, yani gerçek bir bilinçten ziyade gelişmiş bir tahmin yürütme söz konusudur.

## İlgili terimler
- [LLM](/dictionary/llm/)
- [Tokenizer](/dictionary/tokenizer/)
- [Transformer](/dictionary/transformer/)

---
Kaynak: TreScout Teknoloji Sözlüğü · https://trescout.com/dictionary/nlp/
TreScout her gün GitHub, Hacker News ve HuggingFace trendlerini Türkçe özetler.