# Executables nedir?

*Geliştirme · Son güncelleme: 5 Ekim 2026*

Bilgisayarın doğrudan çalıştırabileceği, genellikle kurulum veya uygulama dosyası olarak bilinen programlar.

## Tanım

Executables, yani çalıştırılabilir dosyalar, bilgisayarın işlemcisinin doğrudan okuyup uygulayabileceği makine diline çevrilmiş komutları içerir. Windows sistemlerinde sonu genelde .exe ile biterken, diğer işletim sistemlerinde farklı uzantılara sahip olabilirler. Bunlar, üzerine tıkladığınızda arka planda büyük işlemler başlatan nihai dosyalardır.

*Bir tarif kitabındaki yazıları okumak yerine, doğrudan fırına atılmaya hazır kek hamuruna benzer; işlemci hamuru görür görmez pişirmeye başlar.*

## Nasıl çalışır?

Yazılımcılar insan diline yakın kodlar yazar, bir derleyici bu kodları bilgisayarın anlayacağı ikili sayılara çevirir ve ortaya bu çalıştırılabilir dosyalar çıkar.

## Nerede kullanılır?

Bilgisayarınıza yeni bir oyun kurarken, tarayıcı açarken veya herhangi bir masaüstü uygulamasını başlatırken hep bu dosyalar iş başında olur.

## Sık karıştırılanlar

Kaynak kod ile karıştırılır; kaynak kod okunabilir ham metindir, çalıştırılabilir dosya ise bilgisayarın doğrudan koşturduğu sonuçtur.

## Sorular ve yanıtlar

**Her dosya çalıştırılabilir mi?**

Hayır, bir müzik dosyası veya metin belgesi kendi başına çalıştırılamaz, ancak bir program aracılığıyla açılabilir.

**Güvenlik açısından riskli mi?**

Evet, bilmediğiniz kaynaklardan gelen çalıştırılabilir dosyalar bilgisayarınıza zarar verebilecek zararlı yazılımlar içerebilir.

## İlgili terimler

- [Binary](https://trescout.com/dictionary/binary/)
- [Compiler](https://trescout.com/dictionary/compiler/)
- [Desktop App](https://trescout.com/dictionary/desktop-app/)

## İlgili araçlar

- [AnyPS5](https://trescout.com/discover/anyps5/)

Bu açıklama TreScout için yapay zekâ ile sade dille hazırlandı · yanlış ya da eksik gördüğünüz bir şey olursa [hello@trescout.com](mailto:hello@trescout.com). TreScout her gün GitHub, Hacker News ve Hugging Face'te öne çıkanları Türkçe özetler.

---
Kaynak: TreScout Teknoloji Sözlüğü · https://trescout.com/dictionary/executables/
TreScout her gün GitHub, Hacker News ve Hugging Face'te öne çıkanları Türkçe özetler.