# Compiler nedir?

**Kategori:** Geliştirme  
**Son güncelleme:** 2026-06-14

İnsanların yazdığı kodları, bilgisayarın doğrudan anlayıp çalıştırabileceği makine diline çeviren programdır.

## Tanım
Bilgisayarlar sadece 0 ve 1'lerden anlar. Yazılımcılar ise daha anlaşılır bir dilde kod yazar. Derleyici, bu yazılımcı dilini alıp bilgisayarın işlemcisinin anlayacağı dile dönüştüren bir çevirmen görevi görür.

## Bir benzetmeyle
İngilizce yazılmış bir yemek tarifini, hiç İngilizce bilmeyen bir şefe onun anlayacağı dilde yazılı bir talimata dönüştürmek gibidir.

## Nasıl çalışır?
Kodunuzu yazıp kaydedersiniz, ardından derleyici komutunu çalıştırırsınız. Derleyici kodunuzu tarar, hata yoksa onu çalıştırılabilir bir dosyaya dönüştürür.

## Nerede kullanılır?
Tüm yazılım geliştirme süreçlerinin temelinde yer alır.

## Sıkça sorulanlar

**Her dilin derleyicisi farklı mı?**  
Evet, her programlama dili kendi kurallarına uygun bir derleyiciye veya yorumlayıcıya ihtiyaç duyar.

## İlgili terimler
- [Rust](/dictionary/rust/)
- [Runtime](/dictionary/runtime/)
- [Compile-time](/dictionary/compile-time/)

---
Kaynak: TreScout Teknoloji Sözlüğü · https://trescout.com/dictionary/compiler/
TreScout her gün GitHub, Hacker News ve HuggingFace trendlerini Türkçe özetler.